https://bulgaricus.pl/forum/ Tue, 11 Aug 2026 09:03:52 +0000 MyBB https://bulgaricus.pl/forum/showthread.php?tid=741 Tue, 05 Jul 2016 21:17:38 +0200 ziguli]]> https://bulgaricus.pl/forum/showthread.php?tid=741 http://ksng.gugik.gov.pl/pliki/urzedowy_...h_2013.pdf,
czyli przez "ch", nie wnikając w moje osobiste poglądy; nie o tym ma być ten wątek. Opieram się oczywiście na źródłach; niniejsza historia nie jest wynikiem moich badań, a wypadkową złożoną z dostępnych mi źródeł, przekazów ustnych oraz legend. W stu procentach zredagowana przeze mnie.


Dzisiaj ODCINEK I. NAZWA MIASTECZKA NA PRZESTRZENI WIEKÓW.

Achtopol na przestrzeni wieków wielokrotnie zmieniał swoją nazwę. W najstarszej wzmiance pojawia się tracka nazwa Ablikon Tichos lub Ableo Tichos, czyli pałac Tichosa. Chronologicznie nazwy zmieniały się następująco:
AGATHON POLIS - miasto Agatona
TIRAH - około I w. p.n.e.
PERONTIKON - za czasów Cesarstwa Rzymskiego
AGAPI POLIS -  III - V w. n.e.
AGATO POLIS - miasto "dające dobrobyt, pomyślność" (pod panowaniem Bizancjum)
GASTOPOLI - łacińska nazwa na mapach morskich od 1100 r. do 1800 r.
ACHTEBOL - włoska nazwa do 1913 r.
ACHTEMBOLU - turecka nazwa, obowiązująca do roku 1913.

Od roku 1913 miasteczko nosi obecną nazwę, Achtopol. To tak tytułem wstępu do ODCINKA II. ]]> http://ksng.gugik.gov.pl/pliki/urzedowy_...h_2013.pdf,
czyli przez "ch", nie wnikając w moje osobiste poglądy; nie o tym ma być ten wątek. Opieram się oczywiście na źródłach; niniejsza historia nie jest wynikiem moich badań, a wypadkową złożoną z dostępnych mi źródeł, przekazów ustnych oraz legend. W stu procentach zredagowana przeze mnie.


Dzisiaj ODCINEK I. NAZWA MIASTECZKA NA PRZESTRZENI WIEKÓW.

Achtopol na przestrzeni wieków wielokrotnie zmieniał swoją nazwę. W najstarszej wzmiance pojawia się tracka nazwa Ablikon Tichos lub Ableo Tichos, czyli pałac Tichosa. Chronologicznie nazwy zmieniały się następująco:
AGATHON POLIS - miasto Agatona
TIRAH - około I w. p.n.e.
PERONTIKON - za czasów Cesarstwa Rzymskiego
AGAPI POLIS -  III - V w. n.e.
AGATO POLIS - miasto "dające dobrobyt, pomyślność" (pod panowaniem Bizancjum)
GASTOPOLI - łacińska nazwa na mapach morskich od 1100 r. do 1800 r.
ACHTEBOL - włoska nazwa do 1913 r.
ACHTEMBOLU - turecka nazwa, obowiązująca do roku 1913.

Od roku 1913 miasteczko nosi obecną nazwę, Achtopol. To tak tytułem wstępu do ODCINKA II. ]]> https://bulgaricus.pl/forum/showthread.php?tid=686 Wed, 20 Apr 2016 20:45:40 +0200 mastika_fan]]> https://bulgaricus.pl/forum/showthread.php?tid=686


„Tylko ten, kto jest wolny, tylko ten może nazywać się człowiekiem w pełnym tego słowa znaczeniu.”

Przeżył raptem dwadzieścia osiem lat. Życiorysu starczyłoby na kilku. Poeta, satyryk, dziennikarz, wydawca i co najważniejsze, wielki patriota i rewolucjonista. Niespokojny duch, niepokorny charakter, człowiek z wizją, wierny swoim ideałom do samego końca. Bezgranicznie oddany Ojczyźnie, za którą zginie z bronią w ręku. Hristo Botiov Petkov, zapamiętany przez historię jako Hristo Botev, przychodzi na świat 6 stycznia 1848 roku w miejscowości Kalofer jako pierwszy z dziewięcioosobowego rodzeństwa.
Ojciec, Botio Petkov (1815 – 1869) jest nauczycielem i działaczem społecznooświatowym. Matka, Ivanka Boteva (1823 – 1911) pochodzi ze skromnej, lecz bardzo tradycyjnej rodziny (będzie karmić chłonną wyobraźnię Hristo pieśniami i opowieściami o dzielnych Hajdukach).
Mieszkają skromnie, w jednym z pomieszczeń szkoły, w której uczy Botio. Dopiero po wybudowaniu nowej szkoły przeprowadzają się do wynajętego domu (dom ten, zniszczony w czasie wojny rosyjsko – tureckiej 1877 – 1878, a odbudowany w latach 40tych XX wieku, jest obecnie Muzeum Narodowym „Hristo Botev” – Национален музей „Христо Ботев” ). Tam spędza pierwsze lata swojego życia.
W 1854 roku w efekcie konfliktu Botio z władzami gminnymi, przeprowadzają się do miejscowości Karlovo gdzie podejmuje pracę nauczyciela. Młody Hristo rusza do szkoły by uczyć się pod czujnym okiem ojca. W 1858 roku Botio znów wdaje się w awanturę z władzami i rodzina wraca do Kalofer.
Już od 1857 roku ojciec różnymi kanałami próbuje wysłać Boteva do szkoły w Rosji. Udaje się to w 1863 roku i 14 listopada tego roku Hristo Botev melduje się w Odessie. Rozpoczyna naukę w Drugim Gimnazjum jako wolny słuchacz (nie był wystarczająco przygotowany by być regularnym uczniem). Mieszka w szkolnej stancji wraz z kilkoma rodakami.
Zaczyna się ujawniać niepokorność młodego Hristo. Buntuje się przeciwko szkolnej dyscyplinie, karom nakładanym przez nauczycieli, także fizycznym. Wdaje się w bijatyki z uczniami, a belfrów traktuje protekcjonalnie. Opuszcza stancję, zaniedbuje szkołę i traci kontakt z bułgarską społecznością w Odessie (która, bądźmy szczerzy, też nie pała do niego szczególną miłością). No, może nie zupełnie traci kontakt ale mocno ogranicza.
Nie jest zbyt częstym gościem w swojej szkole, natomiast bardzo dużo czasu spędza w bibliotekach. Najczęściej w bułgarskiej bibliotece „Juri Venelin”. Czyta dzieła pisarzy rosyjskich, pomaga w tłumaczeniu bułgarskich pieśni ludowych. Według świadka, w 1864 roku Botev pracuje nad swym pierwszym wierszem „Mojej Matce” („Майце си”). Nie wiadomo jednak do końca czy to prawda, wiersz zostanie opublikowany dopiero w 1867 roku.
W 1865 roku Botev zostaje usunięty ze szkoły z powodu „zaniedbań”. Traci stypendium i dostaje jednorazową wypłatę na podróż powrotną do Bułgarii. Postanawia jednak zostać w Odessie. Utrzymuje się z prywatnych lekcji, nawiązuje też bliskie kontakty z polskimi emigrantami (uczestnikami Powstania Styczniowego). Udaje mu się też zapisać na wydział historyczno–filologiczny na Uniwersytecie Narodowym jako wolny słuchacz.
W 1866 Botev zostaje wysłany do zamieszkałej przez licznych Bułgarów wsi Zadunaievo w Besarabii. Ma tam być nauczycielem. Nie trwa to jednak długo, po kilku miesiącach otrzymuje wiadomość o pogarszającym się stanie zdrowia ojca i postanawia wrócić do rodzinnego Kalofer.



Jest rok 1867 i Hristo Botev przejmuje obowiązki ojca w szkole w Kalofer. Wspomniany wcześniej wiersz „Mojej Matce” ukazuje się drukiem 15 kwietnia w gazecie „Gajda” (Гайда) wydawanej przez Petko Slaveikova.
Ważną datą jest 11 maja, dzień Świętych Cyryla i Metodego. Hristo Botev wygłasza publiczne przemówienie, w którym krytykuje umiarkowanie ruchów narodowowyzwoleńczych, ukierunkowanych w tym czasie głównie w stronę stworzenia niezależnej Cerkwi Prawosławnej. Otwarcie wzywa do walki o wolność.
Latem 1867 roku stan ojca się poprawia i po raz drugi postanawia on wysłać Boteva do Odessy, by syn dokończył edukację. Hristo ma jednak nieco inne plany i zatrzymuje się w Rumunii. W miejscowości Giurgievo poznaje bułgarskich uchodźców – wygnańców. Między innymi Hadżi Dimitra i członków zbrojnych czet dowodzonych przez Panajota Hitova i Filipa Totiu.  
9 października 1867 w Bukareszcie umiera wielki działacz niepodległościowy i wspaniały patriota Giorgi Rakovski. Hristo Botev wraz z grupą z Giurgievo wyrusza na jego pogrzeb, który ma miejsce 12 października tego roku.
W Bukareszcie Hristo Botev zostaje bez środków do życia. Zwraca się po pomoc do Giorgiego Atanasowicza i organizacji „Dobrodetelna Druzina”. Zapewniają mu oni pomoc finansową i środki na kontynuowanie podróży do Odessy. Jednak tam nie dociera i zatrzymuje się w mieście Braila we wschodniej Rumunii. Jest grudzień 1867 roku.  
W Braili Botev podejmuje pracę zecera u pochodzącego z Kalofer Dimitra Panichkova, właściciela zakładu, który wydaje gazetę „Dunavska Zora” (Дунавска зора). W gazecie tej, w styczniu 1868 roku ukazuje się drukiem jego drugi wiersz „Memu Bratu” (Към брата си).
W początkach roku 1868 w Braili zbiera się pokaźna grupa Bułgarów, uchodźców – wygnańców. Gotowi są przeniknąć do Bułgarii formując kilka zbrojnych czet. Powstaje między innymi Czeta Hadżiego Dimitra i Stefana Karadży (ta Czeta wejdzie na terytorium Bułgarii próbując wzniecić ogólnonarodowe powstanie. Ich szlak bojowy znaczyć będą liczne potyczki i bitwy z przeważającymi wojskami Turków. Skończy się on 18 czerwca 1868 roku, Hadżi Dimitar padnie w boju, a Stefan Karadża umrze w więzieniu w wyniku poniesionych ran). Botev wstępuje zaś do Czety Żeljo Vojevody i dostaje funkcję pisarza.

Wiosną roku 1868 Botev bierze udział w przedstawieniach teatralnych organizowanych przez Dobri Vojnikova, właściciela „Dunavskiej Zory”. Jedno z tych przedstawień kończy się bijatyką z Turkami w miejskim parku i Botev przez kilka miesięcy musi się ukrywać przed policją. W czerwcu wraz z Żeljo Vojevodą jadą do Odessy by pozyskać środki na uzbrojenie czety. Wyprawa kończy się fiaskiem, a sam Żeljo zostaje zatrzymany przez władze rumuńskie. Tym samym czeta się rozpada nie postawiwszy stopy na bułgarskiej ziemi i nie oddawszy nawet strzału w imię wyzwolenia ojczyzny.  

We wrześniu 1868 roku wraz z trupą Vojnikova, Botev jedzie do Bukaresztu. Planuje tam pozostać by umknąć poszukującej go policji. Chciałby podjąć pracę nauczyciela, lecz ze względu na niedostateczną znajomość języka rumuńskiego pomysł nie wchodzi w fazę realizacji. Botev zapisuje się do szkoły medycznej ale po miesiącu rezygnuje z nauki. Znów zostaje bez środków na utrzymanie i postanawia wrócić do Bułgarii. Brak funduszy niweczy również ten pomysł. Udaje mu się zdobyć ograniczoną pomoc finansową dzięki wsparciu bułgarskiego handlowca, Hristo Giorgijeva. Giorgijev uważa, że Botev nadaje się jedynie do pracy nauczyciela. W styczniu 1869 roku Botev próbuje pozyskać środki na uruchomienie szkoły bułgarskiej w Bukareszcie, jednak tamtejsze ministerstwo oświaty odmawia i projekt upada.

W lutym 1869 dostaje pracę nauczyciela w rumuńskiej Aleksandrii, jednak trwa to krótko. Bardzo szybko popada w konflikt z miejscowymi, zamożnymi Bułgarami, zarzucając im brak patriotyzmu. W Aleksandrii pozostaje do sierpnia, kiedy to zostaje wysłany do miasta Izmail w Besarabii. Uczy tam języka bułgarskiego w rumuńskiej szkole. W tym czasie współpracuje też z redakcjami bukaresztańskich gazet – satyrycznym „Typan” (Тъпан) oraz „Svoboda” (Cвобода) Lubena Karavelova. Latem 1870 roku publikuje w Svobodzie swoje wiersze „Elegia” (Елегия) i „Podział” (org. „Делба”).

Wiosną 1871 roku władze gminne rezygnują z usług Boteva i wyrusza on z powrotem do Braili. Tam, wraz z Dimitrem Panichkovem zaczyna wydawać gazetę „Słowo bułgarskich emigrantów” (Дума на българските емигранти). Mottem gazety jest hasło „Prawda jest święta, wolność jest słodka” . Wychodzi pięć numerów, a najważniejsze teksty są autorstwa Boteva. W „Słowie” ukazują się też jego kolejne wiersze. Latem Botev zapada na tyfus, choroba pochłania resztki środków finansowych i panowie są zmuszeni zamknąć gazetę.
Skąpe są informacje na temat jego życia z końca 1871 i początku 1872. Wiemy, że podtrzymuje bliskie kontakty z rosyjskimi socjalistami. Wraz z jednym z nich, Dimitrem Meletinem próbuje wyłudzić pieniądze od bułgarskiego bogacza. Zaliczają jednak wpadkę i uciekają do miejscowości Galac. Tam, w nieco większej grupie organizują kilka napadów na bogatych handlarzy, a nawet próbują podrabiać pieniądze. W kwietniu zostaje aresztowany. W jego mieszkaniu policja znajduje literaturę anarchistyczną i zostaje oskarżony o propagowanie radykalnych poglądów politycznych. Z więzienia wychodzi w lipcu lub sierpniu po pisemnej gwarancji sygnowanej przez Lubena Karavelova i Dimitra Cenovicha, a wysłanej pod naciskiem Vasila Levskiego.

Po uwolnieniu osiada w Bukareszcie i dostaje pracę korektora w „Svobodzie” Karavelova, przemianowanej z resztą po krótkim czasie na „Nezavisimost” (Niepodległość - Независимост”).
Wiosną 1873 roku nadzoruje wydawanie satyrycznego pisma „Budilnik” (Будилник), w którym publikuje felietony oraz wiersze. W tym samym czasie zajmuje się też tłumaczeniem rosyjskiego podręcznika do arytmetyki. Wplata jednak w niego polityczne komentarze i nakład zostaje zniszczony.
W drugiej połowie 1873 roku, na łamach „Nezavisimost” publikuje jedne ze swoich najsłynniejszych wierszy. Między innymi „Hadżi Dimitar”, 11 sierpnia, w piątą rocznicę śmierci Hadżiego. Tłumaczy też książkę rosyjskiego oficera „Bułgaria a sprawa wschodnia” (Източният въпрос и България).

Wiosną 1874 roku Botev dostaje pracę nauczyciela w bułgarskiej szkole w Bukareszcie. W tym czasie zamieszkuje z nim młodszy brat Stefan,  poznaje też swoją przyszłą żonę Venetę Vezirevą. Według wielu świadków między Botevem a Karavelovem dochodzi do licznych sporów, jednak nie ma to wpływu na kolejne publikacje ukazujące się w „Nezavisimost”.    

Latem 1874 roku Hristo Botev aktywnie włącza się w prace BCRK. Uczestniczy w powszechnym zebraniu 21 – 22 sierpnia i zostaje wybrany na członka pięcioosobowej komisji a następnie obejmuje funkcję sekretarza. Dochodzi do spotkania Boteva i Karavelova z rosyjskim historykiem Dimitiim Ilovaiskim, który wzywa ich do zaprzestania krytyki pod adresem Rosji. Informuje ich o planowanej wojnie przeciw Turcji a jednym z celów tejże ma być wyzwolenie Bułgarii.

Jesienią Botev rezygnuje z nauczania by poświęcić się całkowicie działalności patriotycznej. Karavelov w tym czasie rezygnuje z wydawania „Nezavisimosti” zostawiając drukarnię Botevovi. Ten z kolei zaczyna wydawać gazetę „Zname” (Знаме) będącą ideowym środkiem przekazu BCRK. W roku 1875 dochodzi do publicznego konfilktu między Botevem a Karavelovem, po konfiskacie nakładu „Zname” za długi. Panowie wymieniają się „uprzejmościami” w prasie i w korespondencji co wywołuje falę niepewności w środowisku emigracyjnym i wątpliwości w efektywne działania BCRK.

Latem 1875 Karavelov zostaje odsunięty od pracy w BCRK przy aktywnym udziale Boteva. Czasy są niespokojne, zostaje podjęta decyzja o wznieceniu powstania w możliwie naj krótszym czasie, tak, by wykorzystać kryzys w Imperium Osmańskim. BCRK wysyła Boteva do Rosji by zebrał broń, pieniądze i ochotników wśród miejscowej emigracji. 23 sierpnia wyrusza do Kiszyniowa, Odessy i Nikolaieva.
Co do efektów jego misji świadectwa są sprzeczne, jednak wiele wskazuje na sceptyczne podejście do jego pracy. Głównie ze względu na brak zgody ze strony Rosji na powstanie. Wymiernym efektem jest przekonanie i sprowadzenie Filipa Totiu do Rumunii. Ma on zająć się organizowaniem ochotników w zbrojne czety.

Po powrocie do Bukaresztu, wśród miejscowej emigracji rozchodzą się głosy jakoby Botev miał przysposobić sobie część zebranych środków. 30 września opuszcza szeregi BCRK, kończy też wydawanie „Zname”. Nie traci jednak kontaktów z rewolucjonistami. Ważnym wydarzeniem jest publikacja wiersza „Powieszenie Vasila Levskiego” (Обесването на Васил Левски) we wrześniu 1875.



Działalność BCRK zamiera jesienią 1875 roku po nieudanych próbach przerzucenia czet na teren Bułgarii. W początkach roku 1876 w Giurgievo formuje się nowa grupa – Giurgievski komitet rewolucyjny (Гюргевският революционен комитет), który ma się zająć przygotowaniami do Powstania Kwietniowego. Komitet izoluje się od większości byłych działaczy BCRK, w tym Boteva. Plan Powstania przewiduje podział Bułgarii na cztery okręgi rewolucyjne. Zryw ma nastąpić wewnątrz kraju (już Levski przekonywał, że to jedyna, słuszna metoda) a powstańców mają wesprzeć czety przerzucane z Rumunii. Jedna z nich ma wesprzeć okręg Vracy a na jej czele miałby stanąć Panajot Hitov. W kwietniu staję się jasne, że to nie dojdzie do skutku i przedstawiciele Okręgu vrachanskiego spotykają się z Botevem. Ten proponuje im objęcie dowództwa w czecie. Po uzyskaniu aprobaty, 20 kwietnia wyrusza do Kiszyniowa i Odessy by zebrać ochotników i pieniądze niezbędne do walki. Wraca do Bukaresztu pierwszego maja. W tym samym czasie, w okolicach Koprivshticy walki już trwają i do Giurgievo napływają prośby o możliwie szybką pomoc. Plan zakłada przerzucenie sił 11 maja ale w związku z apelami z okręgu, akcję przyspieszono i ustalono datę 5 maja. Jednym z punktów akcji jest porwanie parowca „Radetzki” by tym samym zyskać rozgłos na arenie międzynarodowej. W wyniku wielu logistycznych problemów transport się opóźnia i dopiero 16 maja Botev wraz z częścią swych ludzi okrętuje się na Radetzkim. Zbierając z kilku miejscowości pozostałych członków czety, 17 maja wojsko stawia stopę na bułgarskiej ziemi nieopodal miejscowości Kozloduj.  18 maja, około 20 kilometrów od Vracy napotykają silny oddział turecki, po ciężkich walkach muszą się wycofać. Cały 19 maja to odpieranie ataków wojsk tureckich, dodatkowo do Vracy zostaje wprowadzony bardzo silny garnizon by zapobiec ewentualnemu powstaniu.

Nocą Czeta wchodzi w Starą Planinę by się przegrupować i odpocząć. Jednak zostają odkryci i około północy wybuchają walki. Trwają one cały następny dzień a siły osmańskie są wciąż wzmacniane posiłkami z Vracy. Gdy walki powoli zamierają słychać pojedynczy wystrzał i Botev pada trafiony w pierś. Umiera na miejscu. Turcy ucinają głowę Hristo Boteva i wystawiają na widok publiczny na placu we Vracy, placu, który dziś nosi jego imię.
Z 208 członków czety, niepodległej Bułgarii doczekało siedemdziesięciu sześciu.

Tak kończy się historia tego dzielnego patrioty, było to 20 maja 1876 roku (po zmianie kalendarza na gregoriański, za datę jego śmierci uznaje się 1 czerwca. Dzień Hristo Boteva jest natomiast obchodzony 2 czerwca poprzez uwzględnienie roku przestępnego)    



I na koniec jedna z ważniejszych myśli Boteva
„Kto polegnie w boju o wolność, ten nie umiera”
„Тоз, който падне в бой за свобода, той не умира”

mastika_fan]]>


„Tylko ten, kto jest wolny, tylko ten może nazywać się człowiekiem w pełnym tego słowa znaczeniu.”

Przeżył raptem dwadzieścia osiem lat. Życiorysu starczyłoby na kilku. Poeta, satyryk, dziennikarz, wydawca i co najważniejsze, wielki patriota i rewolucjonista. Niespokojny duch, niepokorny charakter, człowiek z wizją, wierny swoim ideałom do samego końca. Bezgranicznie oddany Ojczyźnie, za którą zginie z bronią w ręku. Hristo Botiov Petkov, zapamiętany przez historię jako Hristo Botev, przychodzi na świat 6 stycznia 1848 roku w miejscowości Kalofer jako pierwszy z dziewięcioosobowego rodzeństwa.
Ojciec, Botio Petkov (1815 – 1869) jest nauczycielem i działaczem społecznooświatowym. Matka, Ivanka Boteva (1823 – 1911) pochodzi ze skromnej, lecz bardzo tradycyjnej rodziny (będzie karmić chłonną wyobraźnię Hristo pieśniami i opowieściami o dzielnych Hajdukach).
Mieszkają skromnie, w jednym z pomieszczeń szkoły, w której uczy Botio. Dopiero po wybudowaniu nowej szkoły przeprowadzają się do wynajętego domu (dom ten, zniszczony w czasie wojny rosyjsko – tureckiej 1877 – 1878, a odbudowany w latach 40tych XX wieku, jest obecnie Muzeum Narodowym „Hristo Botev” – Национален музей „Христо Ботев” ). Tam spędza pierwsze lata swojego życia.
W 1854 roku w efekcie konfliktu Botio z władzami gminnymi, przeprowadzają się do miejscowości Karlovo gdzie podejmuje pracę nauczyciela. Młody Hristo rusza do szkoły by uczyć się pod czujnym okiem ojca. W 1858 roku Botio znów wdaje się w awanturę z władzami i rodzina wraca do Kalofer.
Już od 1857 roku ojciec różnymi kanałami próbuje wysłać Boteva do szkoły w Rosji. Udaje się to w 1863 roku i 14 listopada tego roku Hristo Botev melduje się w Odessie. Rozpoczyna naukę w Drugim Gimnazjum jako wolny słuchacz (nie był wystarczająco przygotowany by być regularnym uczniem). Mieszka w szkolnej stancji wraz z kilkoma rodakami.
Zaczyna się ujawniać niepokorność młodego Hristo. Buntuje się przeciwko szkolnej dyscyplinie, karom nakładanym przez nauczycieli, także fizycznym. Wdaje się w bijatyki z uczniami, a belfrów traktuje protekcjonalnie. Opuszcza stancję, zaniedbuje szkołę i traci kontakt z bułgarską społecznością w Odessie (która, bądźmy szczerzy, też nie pała do niego szczególną miłością). No, może nie zupełnie traci kontakt ale mocno ogranicza.
Nie jest zbyt częstym gościem w swojej szkole, natomiast bardzo dużo czasu spędza w bibliotekach. Najczęściej w bułgarskiej bibliotece „Juri Venelin”. Czyta dzieła pisarzy rosyjskich, pomaga w tłumaczeniu bułgarskich pieśni ludowych. Według świadka, w 1864 roku Botev pracuje nad swym pierwszym wierszem „Mojej Matce” („Майце си”). Nie wiadomo jednak do końca czy to prawda, wiersz zostanie opublikowany dopiero w 1867 roku.
W 1865 roku Botev zostaje usunięty ze szkoły z powodu „zaniedbań”. Traci stypendium i dostaje jednorazową wypłatę na podróż powrotną do Bułgarii. Postanawia jednak zostać w Odessie. Utrzymuje się z prywatnych lekcji, nawiązuje też bliskie kontakty z polskimi emigrantami (uczestnikami Powstania Styczniowego). Udaje mu się też zapisać na wydział historyczno–filologiczny na Uniwersytecie Narodowym jako wolny słuchacz.
W 1866 Botev zostaje wysłany do zamieszkałej przez licznych Bułgarów wsi Zadunaievo w Besarabii. Ma tam być nauczycielem. Nie trwa to jednak długo, po kilku miesiącach otrzymuje wiadomość o pogarszającym się stanie zdrowia ojca i postanawia wrócić do rodzinnego Kalofer.



Jest rok 1867 i Hristo Botev przejmuje obowiązki ojca w szkole w Kalofer. Wspomniany wcześniej wiersz „Mojej Matce” ukazuje się drukiem 15 kwietnia w gazecie „Gajda” (Гайда) wydawanej przez Petko Slaveikova.
Ważną datą jest 11 maja, dzień Świętych Cyryla i Metodego. Hristo Botev wygłasza publiczne przemówienie, w którym krytykuje umiarkowanie ruchów narodowowyzwoleńczych, ukierunkowanych w tym czasie głównie w stronę stworzenia niezależnej Cerkwi Prawosławnej. Otwarcie wzywa do walki o wolność.
Latem 1867 roku stan ojca się poprawia i po raz drugi postanawia on wysłać Boteva do Odessy, by syn dokończył edukację. Hristo ma jednak nieco inne plany i zatrzymuje się w Rumunii. W miejscowości Giurgievo poznaje bułgarskich uchodźców – wygnańców. Między innymi Hadżi Dimitra i członków zbrojnych czet dowodzonych przez Panajota Hitova i Filipa Totiu.  
9 października 1867 w Bukareszcie umiera wielki działacz niepodległościowy i wspaniały patriota Giorgi Rakovski. Hristo Botev wraz z grupą z Giurgievo wyrusza na jego pogrzeb, który ma miejsce 12 października tego roku.
W Bukareszcie Hristo Botev zostaje bez środków do życia. Zwraca się po pomoc do Giorgiego Atanasowicza i organizacji „Dobrodetelna Druzina”. Zapewniają mu oni pomoc finansową i środki na kontynuowanie podróży do Odessy. Jednak tam nie dociera i zatrzymuje się w mieście Braila we wschodniej Rumunii. Jest grudzień 1867 roku.  
W Braili Botev podejmuje pracę zecera u pochodzącego z Kalofer Dimitra Panichkova, właściciela zakładu, który wydaje gazetę „Dunavska Zora” (Дунавска зора). W gazecie tej, w styczniu 1868 roku ukazuje się drukiem jego drugi wiersz „Memu Bratu” (Към брата си).
W początkach roku 1868 w Braili zbiera się pokaźna grupa Bułgarów, uchodźców – wygnańców. Gotowi są przeniknąć do Bułgarii formując kilka zbrojnych czet. Powstaje między innymi Czeta Hadżiego Dimitra i Stefana Karadży (ta Czeta wejdzie na terytorium Bułgarii próbując wzniecić ogólnonarodowe powstanie. Ich szlak bojowy znaczyć będą liczne potyczki i bitwy z przeważającymi wojskami Turków. Skończy się on 18 czerwca 1868 roku, Hadżi Dimitar padnie w boju, a Stefan Karadża umrze w więzieniu w wyniku poniesionych ran). Botev wstępuje zaś do Czety Żeljo Vojevody i dostaje funkcję pisarza.

Wiosną roku 1868 Botev bierze udział w przedstawieniach teatralnych organizowanych przez Dobri Vojnikova, właściciela „Dunavskiej Zory”. Jedno z tych przedstawień kończy się bijatyką z Turkami w miejskim parku i Botev przez kilka miesięcy musi się ukrywać przed policją. W czerwcu wraz z Żeljo Vojevodą jadą do Odessy by pozyskać środki na uzbrojenie czety. Wyprawa kończy się fiaskiem, a sam Żeljo zostaje zatrzymany przez władze rumuńskie. Tym samym czeta się rozpada nie postawiwszy stopy na bułgarskiej ziemi i nie oddawszy nawet strzału w imię wyzwolenia ojczyzny.  

We wrześniu 1868 roku wraz z trupą Vojnikova, Botev jedzie do Bukaresztu. Planuje tam pozostać by umknąć poszukującej go policji. Chciałby podjąć pracę nauczyciela, lecz ze względu na niedostateczną znajomość języka rumuńskiego pomysł nie wchodzi w fazę realizacji. Botev zapisuje się do szkoły medycznej ale po miesiącu rezygnuje z nauki. Znów zostaje bez środków na utrzymanie i postanawia wrócić do Bułgarii. Brak funduszy niweczy również ten pomysł. Udaje mu się zdobyć ograniczoną pomoc finansową dzięki wsparciu bułgarskiego handlowca, Hristo Giorgijeva. Giorgijev uważa, że Botev nadaje się jedynie do pracy nauczyciela. W styczniu 1869 roku Botev próbuje pozyskać środki na uruchomienie szkoły bułgarskiej w Bukareszcie, jednak tamtejsze ministerstwo oświaty odmawia i projekt upada.

W lutym 1869 dostaje pracę nauczyciela w rumuńskiej Aleksandrii, jednak trwa to krótko. Bardzo szybko popada w konflikt z miejscowymi, zamożnymi Bułgarami, zarzucając im brak patriotyzmu. W Aleksandrii pozostaje do sierpnia, kiedy to zostaje wysłany do miasta Izmail w Besarabii. Uczy tam języka bułgarskiego w rumuńskiej szkole. W tym czasie współpracuje też z redakcjami bukaresztańskich gazet – satyrycznym „Typan” (Тъпан) oraz „Svoboda” (Cвобода) Lubena Karavelova. Latem 1870 roku publikuje w Svobodzie swoje wiersze „Elegia” (Елегия) i „Podział” (org. „Делба”).

Wiosną 1871 roku władze gminne rezygnują z usług Boteva i wyrusza on z powrotem do Braili. Tam, wraz z Dimitrem Panichkovem zaczyna wydawać gazetę „Słowo bułgarskich emigrantów” (Дума на българските емигранти). Mottem gazety jest hasło „Prawda jest święta, wolność jest słodka” . Wychodzi pięć numerów, a najważniejsze teksty są autorstwa Boteva. W „Słowie” ukazują się też jego kolejne wiersze. Latem Botev zapada na tyfus, choroba pochłania resztki środków finansowych i panowie są zmuszeni zamknąć gazetę.
Skąpe są informacje na temat jego życia z końca 1871 i początku 1872. Wiemy, że podtrzymuje bliskie kontakty z rosyjskimi socjalistami. Wraz z jednym z nich, Dimitrem Meletinem próbuje wyłudzić pieniądze od bułgarskiego bogacza. Zaliczają jednak wpadkę i uciekają do miejscowości Galac. Tam, w nieco większej grupie organizują kilka napadów na bogatych handlarzy, a nawet próbują podrabiać pieniądze. W kwietniu zostaje aresztowany. W jego mieszkaniu policja znajduje literaturę anarchistyczną i zostaje oskarżony o propagowanie radykalnych poglądów politycznych. Z więzienia wychodzi w lipcu lub sierpniu po pisemnej gwarancji sygnowanej przez Lubena Karavelova i Dimitra Cenovicha, a wysłanej pod naciskiem Vasila Levskiego.

Po uwolnieniu osiada w Bukareszcie i dostaje pracę korektora w „Svobodzie” Karavelova, przemianowanej z resztą po krótkim czasie na „Nezavisimost” (Niepodległość - Независимост”).
Wiosną 1873 roku nadzoruje wydawanie satyrycznego pisma „Budilnik” (Будилник), w którym publikuje felietony oraz wiersze. W tym samym czasie zajmuje się też tłumaczeniem rosyjskiego podręcznika do arytmetyki. Wplata jednak w niego polityczne komentarze i nakład zostaje zniszczony.
W drugiej połowie 1873 roku, na łamach „Nezavisimost” publikuje jedne ze swoich najsłynniejszych wierszy. Między innymi „Hadżi Dimitar”, 11 sierpnia, w piątą rocznicę śmierci Hadżiego. Tłumaczy też książkę rosyjskiego oficera „Bułgaria a sprawa wschodnia” (Източният въпрос и България).

Wiosną 1874 roku Botev dostaje pracę nauczyciela w bułgarskiej szkole w Bukareszcie. W tym czasie zamieszkuje z nim młodszy brat Stefan,  poznaje też swoją przyszłą żonę Venetę Vezirevą. Według wielu świadków między Botevem a Karavelovem dochodzi do licznych sporów, jednak nie ma to wpływu na kolejne publikacje ukazujące się w „Nezavisimost”.    

Latem 1874 roku Hristo Botev aktywnie włącza się w prace BCRK. Uczestniczy w powszechnym zebraniu 21 – 22 sierpnia i zostaje wybrany na członka pięcioosobowej komisji a następnie obejmuje funkcję sekretarza. Dochodzi do spotkania Boteva i Karavelova z rosyjskim historykiem Dimitiim Ilovaiskim, który wzywa ich do zaprzestania krytyki pod adresem Rosji. Informuje ich o planowanej wojnie przeciw Turcji a jednym z celów tejże ma być wyzwolenie Bułgarii.

Jesienią Botev rezygnuje z nauczania by poświęcić się całkowicie działalności patriotycznej. Karavelov w tym czasie rezygnuje z wydawania „Nezavisimosti” zostawiając drukarnię Botevovi. Ten z kolei zaczyna wydawać gazetę „Zname” (Знаме) będącą ideowym środkiem przekazu BCRK. W roku 1875 dochodzi do publicznego konfilktu między Botevem a Karavelovem, po konfiskacie nakładu „Zname” za długi. Panowie wymieniają się „uprzejmościami” w prasie i w korespondencji co wywołuje falę niepewności w środowisku emigracyjnym i wątpliwości w efektywne działania BCRK.

Latem 1875 Karavelov zostaje odsunięty od pracy w BCRK przy aktywnym udziale Boteva. Czasy są niespokojne, zostaje podjęta decyzja o wznieceniu powstania w możliwie naj krótszym czasie, tak, by wykorzystać kryzys w Imperium Osmańskim. BCRK wysyła Boteva do Rosji by zebrał broń, pieniądze i ochotników wśród miejscowej emigracji. 23 sierpnia wyrusza do Kiszyniowa, Odessy i Nikolaieva.
Co do efektów jego misji świadectwa są sprzeczne, jednak wiele wskazuje na sceptyczne podejście do jego pracy. Głównie ze względu na brak zgody ze strony Rosji na powstanie. Wymiernym efektem jest przekonanie i sprowadzenie Filipa Totiu do Rumunii. Ma on zająć się organizowaniem ochotników w zbrojne czety.

Po powrocie do Bukaresztu, wśród miejscowej emigracji rozchodzą się głosy jakoby Botev miał przysposobić sobie część zebranych środków. 30 września opuszcza szeregi BCRK, kończy też wydawanie „Zname”. Nie traci jednak kontaktów z rewolucjonistami. Ważnym wydarzeniem jest publikacja wiersza „Powieszenie Vasila Levskiego” (Обесването на Васил Левски) we wrześniu 1875.



Działalność BCRK zamiera jesienią 1875 roku po nieudanych próbach przerzucenia czet na teren Bułgarii. W początkach roku 1876 w Giurgievo formuje się nowa grupa – Giurgievski komitet rewolucyjny (Гюргевският революционен комитет), który ma się zająć przygotowaniami do Powstania Kwietniowego. Komitet izoluje się od większości byłych działaczy BCRK, w tym Boteva. Plan Powstania przewiduje podział Bułgarii na cztery okręgi rewolucyjne. Zryw ma nastąpić wewnątrz kraju (już Levski przekonywał, że to jedyna, słuszna metoda) a powstańców mają wesprzeć czety przerzucane z Rumunii. Jedna z nich ma wesprzeć okręg Vracy a na jej czele miałby stanąć Panajot Hitov. W kwietniu staję się jasne, że to nie dojdzie do skutku i przedstawiciele Okręgu vrachanskiego spotykają się z Botevem. Ten proponuje im objęcie dowództwa w czecie. Po uzyskaniu aprobaty, 20 kwietnia wyrusza do Kiszyniowa i Odessy by zebrać ochotników i pieniądze niezbędne do walki. Wraca do Bukaresztu pierwszego maja. W tym samym czasie, w okolicach Koprivshticy walki już trwają i do Giurgievo napływają prośby o możliwie szybką pomoc. Plan zakłada przerzucenie sił 11 maja ale w związku z apelami z okręgu, akcję przyspieszono i ustalono datę 5 maja. Jednym z punktów akcji jest porwanie parowca „Radetzki” by tym samym zyskać rozgłos na arenie międzynarodowej. W wyniku wielu logistycznych problemów transport się opóźnia i dopiero 16 maja Botev wraz z częścią swych ludzi okrętuje się na Radetzkim. Zbierając z kilku miejscowości pozostałych członków czety, 17 maja wojsko stawia stopę na bułgarskiej ziemi nieopodal miejscowości Kozloduj.  18 maja, około 20 kilometrów od Vracy napotykają silny oddział turecki, po ciężkich walkach muszą się wycofać. Cały 19 maja to odpieranie ataków wojsk tureckich, dodatkowo do Vracy zostaje wprowadzony bardzo silny garnizon by zapobiec ewentualnemu powstaniu.

Nocą Czeta wchodzi w Starą Planinę by się przegrupować i odpocząć. Jednak zostają odkryci i około północy wybuchają walki. Trwają one cały następny dzień a siły osmańskie są wciąż wzmacniane posiłkami z Vracy. Gdy walki powoli zamierają słychać pojedynczy wystrzał i Botev pada trafiony w pierś. Umiera na miejscu. Turcy ucinają głowę Hristo Boteva i wystawiają na widok publiczny na placu we Vracy, placu, który dziś nosi jego imię.
Z 208 członków czety, niepodległej Bułgarii doczekało siedemdziesięciu sześciu.

Tak kończy się historia tego dzielnego patrioty, było to 20 maja 1876 roku (po zmianie kalendarza na gregoriański, za datę jego śmierci uznaje się 1 czerwca. Dzień Hristo Boteva jest natomiast obchodzony 2 czerwca poprzez uwzględnienie roku przestępnego)    



I na koniec jedna z ważniejszych myśli Boteva
„Kto polegnie w boju o wolność, ten nie umiera”
„Тоз, който падне в бой за свобода, той не умира”

mastika_fan]]> https://bulgaricus.pl/forum/showthread.php?tid=683 Wed, 20 Apr 2016 10:01:34 +0200 mastika_fan]]> https://bulgaricus.pl/forum/showthread.php?tid=683

Każdy naród ma w swojej historii wydarzenia, które kształtują jego wartości, dumę czy charakter. Uosabiają ducha i potrafią jednoczyć pokolenia wokół idei im towarzyszących. 20 kwietnia* 1876 roku malutki naród, żyjący od ponad czterystu lat pod panowaniem tureckiego najeźdźcy, rzuca wyzwanie wielkiemu imperium. Temu narodowi przyświeca jeden cel – Wolność.   Poniższymi linijkami chciałbym upamiętnić zryw tych dzielnych ludzi. Ogrom prac jakie w przygotowanie powstania włożyli tacy ludzie jak Giorgi Benkowski, Baczo Kiro, Hristo Botev, Panajot Volov i wielu innych pozwala wierzyć, że dążenie do wyznaczonego celu daje siłę i motywację jaką potrafi dać tylko Idea.

Wydaje mi się dość oczywistym, iż powstańcy mieli świadomość, że zrywem tym nie pokonają Imperium Osmańskiego. Celem nadrzędnym było uświadomienie społeczności międzynarodowej, że tam, na Bałkanach, jest mały naród, który od lat cierpi pod butem zaborcy. I cel ten osiągnęli w stu procentach. Już w następnym roku po powstaniu, w 1877 wybuchła wojna rosyjsko–turecka, a w 1878 na mapę Europy wróciła niepodległa Bułgaria.

W przededniu.

Państwo tureckie słabło. W połowie lat siedemdziesiątych XIX wieku imperium stawiało czoła licznym problemom ekonomicznym. Dług u zagranicznych wierzycieli rósł, korupcja w aparacie administracyjnym kwitła w najlepsze, a kasa świeciła pustkami. Wielka Porta postanowiła zwiększyć podatki w imperium. Zwyczajowo nowe obciążenia trafiały przede wszystkim na barki narodów podbitych, a w szczególności ludów chrześcijańskich. W 1875 roku wybuchło powstanie na terenach Bośni i Hercegowiny. W tym samym czasie z Rumunii do Istambułu wyruszyła grupa Bułgarów z celem zamordowania sułtana i podpalenia miasta. Akcję ostatecznie odwołano, Hristo Botev uznał, że takie działania byłyby raczej kompromitacją ruchu narodowowyzwoleńczego, niż jakąkolwiek kartą przetargową dla Sprawy. W końcu tegoż roku również na terenie Bułgarii, w regionie Starej Zagory doszło do zrywu, jednak powstanie zostało szybko stłumione.

Ten okres to również coraz częstsze zagraniczne podróże Bułgarów. Mając styczność z szeroko pojętą kulturą, sztuką, edukacją czy handlem, widzą i pragną czegoś więcej. Pragną wolości dla swego narodu. Wszystkie te znaki wodzą ku jednemu, masowemu buntowi przeciw okupacji tureckiej.

Fundamenty pod nadchodzące powstanie zostają wylane w miejscowości Giurgievo, gdzie 11 listopada 1875 roku rozpoczyna działalność Guirgievski Komitet Rewolucyjny pod wodzą Stefana Stambolova. W jego skład wchodzą liczące się postaci ruchu Bułgarskiego Odrodzenia Narodowego, takiej jak Panajot Volov, Giorgi Benkowski, Nikola Obretenov czy Stojan Zaimov. W krótkim czasie powstaje plan działania, który zakłada podział Bułgarii na pięć okręgów rewolucyjnych. Są to:

1. Okręg Tyrnowski, którego apostołem, czyli dowódcą, mianowano Stefana Stambolova;
2. Okręg Slivenski, z apostołem Ilarionem Dragostinovem;
3. Okręg Vraczanski, z apostołem Stojanem Zaimovem;
4. Okręg Płowdiwski, z apostołem Panajotem Volovem;
5. Przewidywany okręg piąty, Sofijski, nigdy nie wyszedł poza plany powstańców. Jego apostołami mieli zostać Nikola Obretenov i Nikola Slavkov.

Komitet rozpatruje trzy ewentualne daty rozpoczęcia walk – 11 kwietnia, 1 maja i 11 maja. Po uzgodnieniu większości szczegółów, działacze Komitetu przedostają się na tereny Bułgarii, by w swych okręgach przygotowywać  faktyczny bunt, wyjść poza strefę spisków i zająć się realną pracą w terenie.

Ze wszystkich okręgów rewolucyjnych najlepiej przygotowany do powstania był okręg czwarty, Płowdiwski. Wkrótce po przyjeździe z Giurgievo rewolucjoniści postanawiają przenieść centralę okręgu do miejscowości Panagiuriszte. Główne powody są dwa. Po pierwsze, okolica jest znacznie spokojniejsza, Turcy nie przejawiają tam zbyt dużej aktywności. Po drugie, lokalna społeczność jest dużo bardziej zmobilizowana i skora do działań. Organizacją buntu w czwartym okręgu zajmuje się kwiat ruchu wyzwoleńczego – Giorgi Benkowski, Todor Kableszkov i Panajot Volov. Działania przebiegają sprawnie i szybko udaje się stworzyć większą siatkę rewolucyjną. Niestety, w pozostałych okręgach nie idzie to tak łatwo – są spore problemy z komunikacją, czego efektem jest dużo gorsze przygotowanie do walki. Historycy, jak rzadko, są niemal jednogłośnie zgodni twierdząc, że to właśnie problemy z koordynacją działań pomiędzy okręgami były główną przyczyną pogromu powstania.

14 kwietnia 1876 roku Giorgi Benkowski zwołuje zebranie rewolucjonistów we wsi Oboriszte, nieopodal Panagiuriszte. Powodem takiego wyboru jest coraz intensywniejsza działalność Komitetu na terenie czwartego okręgu i obawa, przed wykryciem spisku przez Turków. Na spotkaniu tym zapada ostateczna decyzja. Powstanie ma wybuchnąć pierwszego maja. Postanowiono również, że jeżeli Turcy wpadną na trop spiskowców wcześniej, niezwłocznie ma się rozpocząć walka zbrojna. I tak się właśnie stało…

Krwawy List i Powstanie Kwietniowe.



Obawy powstańców o wyciek informacji do władz tureckich okazały się całkiem słuszne. Jeden z uczestników zebrania w Oboriszte, skuszony sporą zapłatą, sprzedaje Turkom swoich towarzyszy. 19 kwietnia Turcy wysyłają do Kopriwszticy oddział konnicy z rozkazem pojmania spiskowców. Zgodnie z postanowieniem z Oboriszte, Todor Kableszkov organizuje oddział, wraz z którym napada na Turków 20 kwietnia. Tego dnia, używając krwi zabitego wroga, pisze pismo, które historia zapamięta jako „Krwawy List”. Tym samym objawia wszem i wobec, iż Bułgarzy powstali. Według Zachariego Stojanova, list miał taką oto treść.

„Bracia!

Wczoraj do wsi przybył Nedżeb aga z Płowdiw, który chciał zaaresztować kilka osób wraz ze mną. Jako że byłem świadom waszych postanowień, powziętych na zebraniu w Oboriszte, zwołałem kilku junaków i po tym jak się uzbroiliśmy, ruszyliśmy w stronę konaku, który napadliśmy, zabiliśmy mudira i kilku zaptijów… Teraz, gdy piszę to pismo, sztandar powiewa nad konakiem, strzelby grzmią w towarzystwie cerkiewnych dzwonów, a junacy całują się ze szczęścia na ulicach!… Jeśli Wy, bracia, jesteście prawdziwymi patriotami i apostołami wolności, idźcie za naszym przykładem i w Panagiuriszte…

Kopriwsztica, 20 kwietnia 1876 roku

T. Kableszkov.”

Pod podpisem Kableszkova widniały słowa innego rewolucjonisty:

„Byłem naocznym świadkiem, kiedy dokonywało się wyżej powiedziane w liście Todora. Wyruszam do Klisury czynić to samo.

N. Karadżov.”**

Po otrzymaniu listu Benkowski bezzwłocznie formuje konny oddział, z którym wyrusza w teren by wzniecać powstanie. Kolejne wsie przyłączają się do buntu, a rządni wolności Bułgarzy zasilają oddział Benkowskiego. Turcy nie każą długo na siebie czekać. Przeciw powstańcom zostają skierowane znaczne siły słynących z okrucieństwa Baszybuzuków oraz regularne wojska osmańskie. Rozpoczyna się rzeź. Tłumiąc bunt najeźdźca nie cofa się przed drastycznymi rozwiązaniami. Palone są wioski, mordowane całe rodziny. Oddział Benkowskiego, stoczywszy jedną zwycięską bitwę z Turkami (w okolicach miejscowości Petricz), zmuszony jest szukać schronienia w górach. Dowódca ginie 12 maja, zastrzelony w kolejnej z potyczek. Bułgaria traci jedną ze swych najbardziej znamienitych postaci, symbol poświęcenia dla idei i oddania sprawie narodowej.

Ogółem w czwartym okręgu pod bronią staje osiem do dziesięciu tysięcy ludzi. Turcy wysyłają osiemdziesiąt tysięcy Baszybuzuków i dziesięć tysięcy żołnierzy armii regularnej. Wieś po wiosce, miasteczko po miasteczku, powstańcy są rozbijani, a ludność cywilna masakrowana. Najdłużej, bo aż trzy tygodnie broni się miejscowość Bracigovo, lecz i tutaj ciężkie walki kończą się rozbiciem Bułgarów. Kiedy klęska staje się jasna, mniejszym grupom udaje się zbiec w góry. Jednak wielu bojowników kończy na szubienicach bądź ginie od kul wroga. Częstą praktyką, mającą na celu zastraszenie ludności cywilnej, jest odcinanie i wystawianie głów przywódców na widok publiczny. Tak Turcy postępują między innymi z ciałem Benkowskiego.

W pozostałych okręgach powstanie nie ma tak masowego zasięgu. Są miejsca gdzie w ogóle nie wybucha. Takim przykładem jest okręg trzeci, gdzie nie doszło do zrywu z powodu ogromnej ilości tureckiego wojska zgrupowanego w tym regionie i oczekującego na konflikt z Serbią. W okręgu slivenskim zamiast planowanego, powszechnego zrywu, organizują się niewielkie czety, które w starciach z wrogiem nie mają większych szans. W okręgu pierwszym jest trochę lepiej, organizują się oddziały liczące nawet po kilkuset bojowników. Warto wspomnieć obronę Driankovskiego Monasteru, gdzie oddział liczący dwustu powstańców, przez dziewięć dni odpierał ataki dziesięciu tysięcy żołnierzy regularnej armii i Baszybuzuków.

Wolność albo śmierć.

To hasło, wyszywane złotymi nićmi na powstańczych sztandarach stało się hasłem proroczym. Powstanie zostało krwawo stłumione. Różne źródła mówią nawet o 70 tysiącach zabitych, choć historycy szacują liczbę ofiar na 30 tysięcy. Spalonych zostało 80 miejscowości a około 200 zniszczonych całkowicie. Pomimo całkowitej klęski militarnej Powstania Kwietniowego, osiągnęło ono swój główny cel. Wreszcie Europa usłyszała głos narodu, który w zakątku naszego kontynentu od lat cierpiał pod butem zaborcy. Szerokim echem odbiły się brutalne metody jakich używali Turcy do tłumienia powstania. Wydarzenia z Bałkanów trafiły do zachodniej prasy, a kwestia Bułgarii była istotnym punktem Konferencji Konstantynopolitańskiej z przełomu 1876 i 1877 roku. Odstąpienie Turcji od postanowień tej konferencji było jedną z przyczyn wybuchu wojny rosyjsko – tureckiej, po której Bułgaria odzyskała niepodległość. Z perspektywy czasu, śmierć tych dzielnych ludzi nie poszła więc na marne, a ich poświęcenie i oddanie zasługuje na pamięć i szacunek.

*Daty są podane w starym stylu, czyli według kalendarza juliańskiego. W wielu miejscach podawane są daty zgodne z kalendarzem gregoriańskim, jednak ze względu na to, że historia zapamiętała i nazwała powyższe wydarzenia Powstaniem Kwietniowym, zdecydowałem się na stare datowanie.

**Jest to moje tłumaczenie Krwawego Listu, przy ewentualnym wykorzystywaniu, proszę o podanie źródła.

mastika_fan]]>

Każdy naród ma w swojej historii wydarzenia, które kształtują jego wartości, dumę czy charakter. Uosabiają ducha i potrafią jednoczyć pokolenia wokół idei im towarzyszących. 20 kwietnia* 1876 roku malutki naród, żyjący od ponad czterystu lat pod panowaniem tureckiego najeźdźcy, rzuca wyzwanie wielkiemu imperium. Temu narodowi przyświeca jeden cel – Wolność.   Poniższymi linijkami chciałbym upamiętnić zryw tych dzielnych ludzi. Ogrom prac jakie w przygotowanie powstania włożyli tacy ludzie jak Giorgi Benkowski, Baczo Kiro, Hristo Botev, Panajot Volov i wielu innych pozwala wierzyć, że dążenie do wyznaczonego celu daje siłę i motywację jaką potrafi dać tylko Idea.

Wydaje mi się dość oczywistym, iż powstańcy mieli świadomość, że zrywem tym nie pokonają Imperium Osmańskiego. Celem nadrzędnym było uświadomienie społeczności międzynarodowej, że tam, na Bałkanach, jest mały naród, który od lat cierpi pod butem zaborcy. I cel ten osiągnęli w stu procentach. Już w następnym roku po powstaniu, w 1877 wybuchła wojna rosyjsko–turecka, a w 1878 na mapę Europy wróciła niepodległa Bułgaria.

W przededniu.

Państwo tureckie słabło. W połowie lat siedemdziesiątych XIX wieku imperium stawiało czoła licznym problemom ekonomicznym. Dług u zagranicznych wierzycieli rósł, korupcja w aparacie administracyjnym kwitła w najlepsze, a kasa świeciła pustkami. Wielka Porta postanowiła zwiększyć podatki w imperium. Zwyczajowo nowe obciążenia trafiały przede wszystkim na barki narodów podbitych, a w szczególności ludów chrześcijańskich. W 1875 roku wybuchło powstanie na terenach Bośni i Hercegowiny. W tym samym czasie z Rumunii do Istambułu wyruszyła grupa Bułgarów z celem zamordowania sułtana i podpalenia miasta. Akcję ostatecznie odwołano, Hristo Botev uznał, że takie działania byłyby raczej kompromitacją ruchu narodowowyzwoleńczego, niż jakąkolwiek kartą przetargową dla Sprawy. W końcu tegoż roku również na terenie Bułgarii, w regionie Starej Zagory doszło do zrywu, jednak powstanie zostało szybko stłumione.

Ten okres to również coraz częstsze zagraniczne podróże Bułgarów. Mając styczność z szeroko pojętą kulturą, sztuką, edukacją czy handlem, widzą i pragną czegoś więcej. Pragną wolości dla swego narodu. Wszystkie te znaki wodzą ku jednemu, masowemu buntowi przeciw okupacji tureckiej.

Fundamenty pod nadchodzące powstanie zostają wylane w miejscowości Giurgievo, gdzie 11 listopada 1875 roku rozpoczyna działalność Guirgievski Komitet Rewolucyjny pod wodzą Stefana Stambolova. W jego skład wchodzą liczące się postaci ruchu Bułgarskiego Odrodzenia Narodowego, takiej jak Panajot Volov, Giorgi Benkowski, Nikola Obretenov czy Stojan Zaimov. W krótkim czasie powstaje plan działania, który zakłada podział Bułgarii na pięć okręgów rewolucyjnych. Są to:

1. Okręg Tyrnowski, którego apostołem, czyli dowódcą, mianowano Stefana Stambolova;
2. Okręg Slivenski, z apostołem Ilarionem Dragostinovem;
3. Okręg Vraczanski, z apostołem Stojanem Zaimovem;
4. Okręg Płowdiwski, z apostołem Panajotem Volovem;
5. Przewidywany okręg piąty, Sofijski, nigdy nie wyszedł poza plany powstańców. Jego apostołami mieli zostać Nikola Obretenov i Nikola Slavkov.

Komitet rozpatruje trzy ewentualne daty rozpoczęcia walk – 11 kwietnia, 1 maja i 11 maja. Po uzgodnieniu większości szczegółów, działacze Komitetu przedostają się na tereny Bułgarii, by w swych okręgach przygotowywać  faktyczny bunt, wyjść poza strefę spisków i zająć się realną pracą w terenie.

Ze wszystkich okręgów rewolucyjnych najlepiej przygotowany do powstania był okręg czwarty, Płowdiwski. Wkrótce po przyjeździe z Giurgievo rewolucjoniści postanawiają przenieść centralę okręgu do miejscowości Panagiuriszte. Główne powody są dwa. Po pierwsze, okolica jest znacznie spokojniejsza, Turcy nie przejawiają tam zbyt dużej aktywności. Po drugie, lokalna społeczność jest dużo bardziej zmobilizowana i skora do działań. Organizacją buntu w czwartym okręgu zajmuje się kwiat ruchu wyzwoleńczego – Giorgi Benkowski, Todor Kableszkov i Panajot Volov. Działania przebiegają sprawnie i szybko udaje się stworzyć większą siatkę rewolucyjną. Niestety, w pozostałych okręgach nie idzie to tak łatwo – są spore problemy z komunikacją, czego efektem jest dużo gorsze przygotowanie do walki. Historycy, jak rzadko, są niemal jednogłośnie zgodni twierdząc, że to właśnie problemy z koordynacją działań pomiędzy okręgami były główną przyczyną pogromu powstania.

14 kwietnia 1876 roku Giorgi Benkowski zwołuje zebranie rewolucjonistów we wsi Oboriszte, nieopodal Panagiuriszte. Powodem takiego wyboru jest coraz intensywniejsza działalność Komitetu na terenie czwartego okręgu i obawa, przed wykryciem spisku przez Turków. Na spotkaniu tym zapada ostateczna decyzja. Powstanie ma wybuchnąć pierwszego maja. Postanowiono również, że jeżeli Turcy wpadną na trop spiskowców wcześniej, niezwłocznie ma się rozpocząć walka zbrojna. I tak się właśnie stało…

Krwawy List i Powstanie Kwietniowe.



Obawy powstańców o wyciek informacji do władz tureckich okazały się całkiem słuszne. Jeden z uczestników zebrania w Oboriszte, skuszony sporą zapłatą, sprzedaje Turkom swoich towarzyszy. 19 kwietnia Turcy wysyłają do Kopriwszticy oddział konnicy z rozkazem pojmania spiskowców. Zgodnie z postanowieniem z Oboriszte, Todor Kableszkov organizuje oddział, wraz z którym napada na Turków 20 kwietnia. Tego dnia, używając krwi zabitego wroga, pisze pismo, które historia zapamięta jako „Krwawy List”. Tym samym objawia wszem i wobec, iż Bułgarzy powstali. Według Zachariego Stojanova, list miał taką oto treść.

„Bracia!

Wczoraj do wsi przybył Nedżeb aga z Płowdiw, który chciał zaaresztować kilka osób wraz ze mną. Jako że byłem świadom waszych postanowień, powziętych na zebraniu w Oboriszte, zwołałem kilku junaków i po tym jak się uzbroiliśmy, ruszyliśmy w stronę konaku, który napadliśmy, zabiliśmy mudira i kilku zaptijów… Teraz, gdy piszę to pismo, sztandar powiewa nad konakiem, strzelby grzmią w towarzystwie cerkiewnych dzwonów, a junacy całują się ze szczęścia na ulicach!… Jeśli Wy, bracia, jesteście prawdziwymi patriotami i apostołami wolności, idźcie za naszym przykładem i w Panagiuriszte…

Kopriwsztica, 20 kwietnia 1876 roku

T. Kableszkov.”

Pod podpisem Kableszkova widniały słowa innego rewolucjonisty:

„Byłem naocznym świadkiem, kiedy dokonywało się wyżej powiedziane w liście Todora. Wyruszam do Klisury czynić to samo.

N. Karadżov.”**

Po otrzymaniu listu Benkowski bezzwłocznie formuje konny oddział, z którym wyrusza w teren by wzniecać powstanie. Kolejne wsie przyłączają się do buntu, a rządni wolności Bułgarzy zasilają oddział Benkowskiego. Turcy nie każą długo na siebie czekać. Przeciw powstańcom zostają skierowane znaczne siły słynących z okrucieństwa Baszybuzuków oraz regularne wojska osmańskie. Rozpoczyna się rzeź. Tłumiąc bunt najeźdźca nie cofa się przed drastycznymi rozwiązaniami. Palone są wioski, mordowane całe rodziny. Oddział Benkowskiego, stoczywszy jedną zwycięską bitwę z Turkami (w okolicach miejscowości Petricz), zmuszony jest szukać schronienia w górach. Dowódca ginie 12 maja, zastrzelony w kolejnej z potyczek. Bułgaria traci jedną ze swych najbardziej znamienitych postaci, symbol poświęcenia dla idei i oddania sprawie narodowej.

Ogółem w czwartym okręgu pod bronią staje osiem do dziesięciu tysięcy ludzi. Turcy wysyłają osiemdziesiąt tysięcy Baszybuzuków i dziesięć tysięcy żołnierzy armii regularnej. Wieś po wiosce, miasteczko po miasteczku, powstańcy są rozbijani, a ludność cywilna masakrowana. Najdłużej, bo aż trzy tygodnie broni się miejscowość Bracigovo, lecz i tutaj ciężkie walki kończą się rozbiciem Bułgarów. Kiedy klęska staje się jasna, mniejszym grupom udaje się zbiec w góry. Jednak wielu bojowników kończy na szubienicach bądź ginie od kul wroga. Częstą praktyką, mającą na celu zastraszenie ludności cywilnej, jest odcinanie i wystawianie głów przywódców na widok publiczny. Tak Turcy postępują między innymi z ciałem Benkowskiego.

W pozostałych okręgach powstanie nie ma tak masowego zasięgu. Są miejsca gdzie w ogóle nie wybucha. Takim przykładem jest okręg trzeci, gdzie nie doszło do zrywu z powodu ogromnej ilości tureckiego wojska zgrupowanego w tym regionie i oczekującego na konflikt z Serbią. W okręgu slivenskim zamiast planowanego, powszechnego zrywu, organizują się niewielkie czety, które w starciach z wrogiem nie mają większych szans. W okręgu pierwszym jest trochę lepiej, organizują się oddziały liczące nawet po kilkuset bojowników. Warto wspomnieć obronę Driankovskiego Monasteru, gdzie oddział liczący dwustu powstańców, przez dziewięć dni odpierał ataki dziesięciu tysięcy żołnierzy regularnej armii i Baszybuzuków.

Wolność albo śmierć.

To hasło, wyszywane złotymi nićmi na powstańczych sztandarach stało się hasłem proroczym. Powstanie zostało krwawo stłumione. Różne źródła mówią nawet o 70 tysiącach zabitych, choć historycy szacują liczbę ofiar na 30 tysięcy. Spalonych zostało 80 miejscowości a około 200 zniszczonych całkowicie. Pomimo całkowitej klęski militarnej Powstania Kwietniowego, osiągnęło ono swój główny cel. Wreszcie Europa usłyszała głos narodu, który w zakątku naszego kontynentu od lat cierpiał pod butem zaborcy. Szerokim echem odbiły się brutalne metody jakich używali Turcy do tłumienia powstania. Wydarzenia z Bałkanów trafiły do zachodniej prasy, a kwestia Bułgarii była istotnym punktem Konferencji Konstantynopolitańskiej z przełomu 1876 i 1877 roku. Odstąpienie Turcji od postanowień tej konferencji było jedną z przyczyn wybuchu wojny rosyjsko – tureckiej, po której Bułgaria odzyskała niepodległość. Z perspektywy czasu, śmierć tych dzielnych ludzi nie poszła więc na marne, a ich poświęcenie i oddanie zasługuje na pamięć i szacunek.

*Daty są podane w starym stylu, czyli według kalendarza juliańskiego. W wielu miejscach podawane są daty zgodne z kalendarzem gregoriańskim, jednak ze względu na to, że historia zapamiętała i nazwała powyższe wydarzenia Powstaniem Kwietniowym, zdecydowałem się na stare datowanie.

**Jest to moje tłumaczenie Krwawego Listu, przy ewentualnym wykorzystywaniu, proszę o podanie źródła.

mastika_fan]]> https://bulgaricus.pl/forum/showthread.php?tid=625 Thu, 04 Feb 2016 21:29:45 +0100 mastika_fan]]> https://bulgaricus.pl/forum/showthread.php?tid=625
Ale zacznijmy od czasów trochę wcześniejszych. Rok 1918, żołnierze i podoficerowie przy drewnianej, szkolnej wersji czołgu. Ciężko mi stwierdzić co to za model, ale po braku wieżyczki sądząc, jest to coś na kształt czołgu Mark IV, z tym że nie pasuje całkowicie płaski choć pod skosem pysk maszyny. Może ktoś wie? Albo to po prostu konstrukcja szkoleniowa i tyle


Tu jeszcze wcześniej, brytyjska produkcja Austin-2, w służbie Rosjan. Auto zdobyto w czasie walk na froncie dobrudżanskim 17.11.1916. Na tym zdjęciu najprawdopodobniej widzimy dowódcę tego wynalazku i bułgarskiego oficera technika.


Tu mamy przejazd pojazdów opancerzonych Fiat Ansaldo (model CV33). Te malutkie konstrukcje zawsze wydawały mi się nieco groteskowe, ale koniec końców broń służy do zabijania, więc jak by nie wyglądały, nie są zabawne.


I jeszcze raz, zdjęcie z południowej Dobrudży, rok 1940


Rok 1941. Oficerowie wraz z żołnierzami na i przy czołgu Vickers. Ciężko określić, który to dokładnie model, ale wydaje mi się, że to wersja "6 ton"


Car Borys III w czołgu Skoda LT Vz. 35 - Pz.Kpfw 35(t). Najprawdopodobniej zdjęcie wykonano w czasie manewrów w 1941 roku.


Oficerowie w czasie manewrów w okolicach Nowej Zagory, rok 1942


Niemieckie czołgi przejeżdżające przez Bułgarię w czasie kampanii 1940 roku. Krótka lufa sugeruje model PzKpfw III Ausf. G


Kadeci szkoły wojskowej w Sofii na czołgu Pz.Kpfw. IV, rok 1944


Kolumna PzKpfw IV / Maybach T-4, Sofia grudzień 1944 roku.


"Pancerni myśliwi" "Przyczaj się, skocz i zniszcz" zdjęcie z ukończenie szkoła w Shumen, styczeń 1944 roku


Mam nadzieję, że Was zaciekawiło troszkę ]]>
Ale zacznijmy od czasów trochę wcześniejszych. Rok 1918, żołnierze i podoficerowie przy drewnianej, szkolnej wersji czołgu. Ciężko mi stwierdzić co to za model, ale po braku wieżyczki sądząc, jest to coś na kształt czołgu Mark IV, z tym że nie pasuje całkowicie płaski choć pod skosem pysk maszyny. Może ktoś wie? Albo to po prostu konstrukcja szkoleniowa i tyle


Tu jeszcze wcześniej, brytyjska produkcja Austin-2, w służbie Rosjan. Auto zdobyto w czasie walk na froncie dobrudżanskim 17.11.1916. Na tym zdjęciu najprawdopodobniej widzimy dowódcę tego wynalazku i bułgarskiego oficera technika.


Tu mamy przejazd pojazdów opancerzonych Fiat Ansaldo (model CV33). Te malutkie konstrukcje zawsze wydawały mi się nieco groteskowe, ale koniec końców broń służy do zabijania, więc jak by nie wyglądały, nie są zabawne.


I jeszcze raz, zdjęcie z południowej Dobrudży, rok 1940


Rok 1941. Oficerowie wraz z żołnierzami na i przy czołgu Vickers. Ciężko określić, który to dokładnie model, ale wydaje mi się, że to wersja "6 ton"


Car Borys III w czołgu Skoda LT Vz. 35 - Pz.Kpfw 35(t). Najprawdopodobniej zdjęcie wykonano w czasie manewrów w 1941 roku.


Oficerowie w czasie manewrów w okolicach Nowej Zagory, rok 1942


Niemieckie czołgi przejeżdżające przez Bułgarię w czasie kampanii 1940 roku. Krótka lufa sugeruje model PzKpfw III Ausf. G


Kadeci szkoły wojskowej w Sofii na czołgu Pz.Kpfw. IV, rok 1944


Kolumna PzKpfw IV / Maybach T-4, Sofia grudzień 1944 roku.


"Pancerni myśliwi" "Przyczaj się, skocz i zniszcz" zdjęcie z ukończenie szkoła w Shumen, styczeń 1944 roku


Mam nadzieję, że Was zaciekawiło troszkę ]]> https://bulgaricus.pl/forum/showthread.php?tid=580 Fri, 11 Dec 2015 21:31:51 +0100 mastika_fan]]> https://bulgaricus.pl/forum/showthread.php?tid=580
„Jak ci z Somosierry szaleńcy, jak ci spod Racławic sprzed lat” napisał w swej pieśni Feliks Konarski o bohatersko walczących żołnierzach II Korpusu. Bo każdy naród ma swoich bohaterów. Jednostki, takie jak major Dobrzański – Hubal, Hristo Botev czy wielu innych, ale też formacje, które trwale zapisały się w historii swojej ojczyzny. W Polsce są to na przykład Legiony, w Bułgarii natomiast są to Opalchentsi (Opalczeńcy – опълченци), ochotnicy, którzy zaciągnęli się, by u boku Rosjan walczyć o niepodległość Bułgarii (dla ścisłości, żołnierze, którzy należeli do tej formacji, brali też udział w walkach w wojnie serbsko – tureckiej w 1876 roku). Złotymi literami na kartach historii zapisali się jednak w wojnie rosyjsko - tureckiej 1877 – 1878. To między innymi oni właśnie bronili przełęczy Shipka w sierpniu 1877. Legenda tej zwycięskiej dla Bułgarów bitwy mówi, że była ona tak zażarta i zaciekła, że po wyczerpaniu amunicji i kamieni, we wściekle nacierających Turków rzucano ciałami poległych towarzyszy broni.

Decyzję o sformowaniu jednostki podjął car rosyjski Aleksander II 13 listopada 1876 roku. Rozkaz operacyjny utworzenia oddziałów, padł 17 kwietnia 1877 (w nowym kalendarzu 29 kwietnia). Początkowo głównym zadaniem formacji miało być utrzymywanie porządku na odbijanych przez Rosjan ziemiach. Taka żandarmeria. Członków jednostek nazywano  „opalchenets-pobornik” (опълченец-поборник), co oznacza mniej więcej Ochotnik Kombatant (warto w tym miejscu uściślić, że w świetle Międzynarodowego Prawa Humanitarnego oraz przeróżnych konwencji „kombatant” oznacza żołnierza biorącego czynny udział w walce, to tak na marginesie).
6 maja 1877 (stary styl datowania) na przedmieściach Ploeszti oddziałom zostaje podarowana Chorągiew Samarska. Dar jest dziełem mieszkańców Samary, którzy chcieli w ten sposób oddać swój hołd ludziom ruszającym do walki. Chorągiew jest trójkolorowa, na środku wyszyta jest Matka Boska oraz święci Cyryl i Metody. Wiodła ona do boju pod Starą Zagorą, Nową Zagorą, powiewała w czasie walk o Shipke czy Sheinovo. Obecnie przebywa w Narodowym Muzeum Wojennej Historii Bułgarii i jest traktowana jako relikt czasów Odrodzenia Narodowego. Jest również jedyną w historii Bułgarii chorągwią uhonorowaną „Orderem Za Odwagę „ (Орден За храброст) ustanowionym w 1879 roku. Po wyzwoleniu Opalchenie zostało przekształcone w regularną armię.  
Sama bitwa jak i szlak bojowy Opalchentsov to będzie osobny temat, żeby was nie zanudzić przy piątku, obejrzyjmy kilka grafik pochodzących z wydanej w 1935 roku książki „Българското опълчение въ Освободителната война 1877–1878 години”.



Oficer w letnim mundurze


Artylerzysta


Podoficer kawalerii


Oficer piechoty


Opalchanets w Ploeszti


Tu w umundurowaniu bojowym


Opalchanets z konnej sotni


Pan Oficer


Pan Oficer kawalerii


Pan Oficer artylerii


Wręczenie Chorągwi Samarskiej pod Ploeszti


Zdjęcie Chorągwi znajdujące się w kolekcji Państwowej agencji "Archiwa"


Szlak bojowy wojsk rosyjskich i bułgarskiej formacji


I tylna obwoluta książki


Warto nadmienić, że Opalchentsi są traktowani jako synonim najwyższych wartości reprezentowanych przez armię. Zarówno w dziedzinie bitności, jak i honoru i etosu żołnierza bułgarskiego. Wielki pisarz Ivan Vazov poświęcił im odę „Opalchentsite na Shipka”, znanym też jako „O, Shipka!” („Опълченците на Шипка“, „О, Шипка!“). Jest ona częścią zbioru „Epopeja zapomnianych”, który poświęcony jest bohaterom odrodzenia Bułgarii z XVIII i XIX wieku.

PS, przepraszam, że merytorycznie jest tak dosyć mocno po łebkach, ale obiecuję wrócić do tematu ]]>
„Jak ci z Somosierry szaleńcy, jak ci spod Racławic sprzed lat” napisał w swej pieśni Feliks Konarski o bohatersko walczących żołnierzach II Korpusu. Bo każdy naród ma swoich bohaterów. Jednostki, takie jak major Dobrzański – Hubal, Hristo Botev czy wielu innych, ale też formacje, które trwale zapisały się w historii swojej ojczyzny. W Polsce są to na przykład Legiony, w Bułgarii natomiast są to Opalchentsi (Opalczeńcy – опълченци), ochotnicy, którzy zaciągnęli się, by u boku Rosjan walczyć o niepodległość Bułgarii (dla ścisłości, żołnierze, którzy należeli do tej formacji, brali też udział w walkach w wojnie serbsko – tureckiej w 1876 roku). Złotymi literami na kartach historii zapisali się jednak w wojnie rosyjsko - tureckiej 1877 – 1878. To między innymi oni właśnie bronili przełęczy Shipka w sierpniu 1877. Legenda tej zwycięskiej dla Bułgarów bitwy mówi, że była ona tak zażarta i zaciekła, że po wyczerpaniu amunicji i kamieni, we wściekle nacierających Turków rzucano ciałami poległych towarzyszy broni.

Decyzję o sformowaniu jednostki podjął car rosyjski Aleksander II 13 listopada 1876 roku. Rozkaz operacyjny utworzenia oddziałów, padł 17 kwietnia 1877 (w nowym kalendarzu 29 kwietnia). Początkowo głównym zadaniem formacji miało być utrzymywanie porządku na odbijanych przez Rosjan ziemiach. Taka żandarmeria. Członków jednostek nazywano  „opalchenets-pobornik” (опълченец-поборник), co oznacza mniej więcej Ochotnik Kombatant (warto w tym miejscu uściślić, że w świetle Międzynarodowego Prawa Humanitarnego oraz przeróżnych konwencji „kombatant” oznacza żołnierza biorącego czynny udział w walce, to tak na marginesie).
6 maja 1877 (stary styl datowania) na przedmieściach Ploeszti oddziałom zostaje podarowana Chorągiew Samarska. Dar jest dziełem mieszkańców Samary, którzy chcieli w ten sposób oddać swój hołd ludziom ruszającym do walki. Chorągiew jest trójkolorowa, na środku wyszyta jest Matka Boska oraz święci Cyryl i Metody. Wiodła ona do boju pod Starą Zagorą, Nową Zagorą, powiewała w czasie walk o Shipke czy Sheinovo. Obecnie przebywa w Narodowym Muzeum Wojennej Historii Bułgarii i jest traktowana jako relikt czasów Odrodzenia Narodowego. Jest również jedyną w historii Bułgarii chorągwią uhonorowaną „Orderem Za Odwagę „ (Орден За храброст) ustanowionym w 1879 roku. Po wyzwoleniu Opalchenie zostało przekształcone w regularną armię.  
Sama bitwa jak i szlak bojowy Opalchentsov to będzie osobny temat, żeby was nie zanudzić przy piątku, obejrzyjmy kilka grafik pochodzących z wydanej w 1935 roku książki „Българското опълчение въ Освободителната война 1877–1878 години”.



Oficer w letnim mundurze


Artylerzysta


Podoficer kawalerii


Oficer piechoty


Opalchanets w Ploeszti


Tu w umundurowaniu bojowym


Opalchanets z konnej sotni


Pan Oficer


Pan Oficer kawalerii


Pan Oficer artylerii


Wręczenie Chorągwi Samarskiej pod Ploeszti


Zdjęcie Chorągwi znajdujące się w kolekcji Państwowej agencji "Archiwa"


Szlak bojowy wojsk rosyjskich i bułgarskiej formacji


I tylna obwoluta książki


Warto nadmienić, że Opalchentsi są traktowani jako synonim najwyższych wartości reprezentowanych przez armię. Zarówno w dziedzinie bitności, jak i honoru i etosu żołnierza bułgarskiego. Wielki pisarz Ivan Vazov poświęcił im odę „Opalchentsite na Shipka”, znanym też jako „O, Shipka!” („Опълченците на Шипка“, „О, Шипка!“). Jest ona częścią zbioru „Epopeja zapomnianych”, który poświęcony jest bohaterom odrodzenia Bułgarii z XVIII i XIX wieku.

PS, przepraszam, że merytorycznie jest tak dosyć mocno po łebkach, ale obiecuję wrócić do tematu ]]> https://bulgaricus.pl/forum/showthread.php?tid=524 Wed, 21 Oct 2015 12:05:00 +0200 mastika_fan]]> https://bulgaricus.pl/forum/showthread.php?tid=524

Kniaź Ferdynand przyjmuje pozdrowienia od narodu z okazji narodzin potomka, Kniazia Borisa Tyrnowskiego - 18 luty 1894 rok (według kalendarza w starym stylu)


Lodowisko na jeziorku Ariana - Borisova Gradina - obok Orlov most - początek XX wieku.


Widok na plac i ulicę "Aleksander I" - 1902 rok


Budynek Rektoratu Uniwersytetu Sofijskiego - lata trzydzieste XX wieku


Uczennice drugiego żeńskiego gimnazjum na karuzeli, Borisova Gradina 1936 rok.


Panoramka na plac przed parlamentem i sam parlament - początek lat trzydziestych XX wieku


Sala plenarna Zgromadzenia Narodowego (parlamentu - Narodno Sybranie) zdjęcie kolorowane, początek XX wieku


Karczma Pod Lipami, dzielnica Lozenec, 1926 rok


Budynek Teatru Narodowego w czasie rekonstrukcji po pożarze z 1923 roku


Źródło zdjęć widzicie na znakach wodnych na każdej fotografii. Zdjęcia są wykorzystane za zgodą twórcy i właściciela strony lostbulgaria.com

Chcecie więcej takich wrzutek? Mogą być przeróżne tematy, czasy i okoliczności ]]>

Kniaź Ferdynand przyjmuje pozdrowienia od narodu z okazji narodzin potomka, Kniazia Borisa Tyrnowskiego - 18 luty 1894 rok (według kalendarza w starym stylu)


Lodowisko na jeziorku Ariana - Borisova Gradina - obok Orlov most - początek XX wieku.


Widok na plac i ulicę "Aleksander I" - 1902 rok


Budynek Rektoratu Uniwersytetu Sofijskiego - lata trzydzieste XX wieku


Uczennice drugiego żeńskiego gimnazjum na karuzeli, Borisova Gradina 1936 rok.


Panoramka na plac przed parlamentem i sam parlament - początek lat trzydziestych XX wieku


Sala plenarna Zgromadzenia Narodowego (parlamentu - Narodno Sybranie) zdjęcie kolorowane, początek XX wieku


Karczma Pod Lipami, dzielnica Lozenec, 1926 rok


Budynek Teatru Narodowego w czasie rekonstrukcji po pożarze z 1923 roku


Źródło zdjęć widzicie na znakach wodnych na każdej fotografii. Zdjęcia są wykorzystane za zgodą twórcy i właściciela strony lostbulgaria.com

Chcecie więcej takich wrzutek? Mogą być przeróżne tematy, czasy i okoliczności ]]> https://bulgaricus.pl/forum/showthread.php?tid=483 Tue, 22 Sep 2015 17:18:44 +0200 Ivan79]]> https://bulgaricus.pl/forum/showthread.php?tid=483 https://bg.wikipedia.org/wiki/%D0%A5%D0%...0%BA%D0%B8]]> https://bg.wikipedia.org/wiki/%D0%A5%D0%...0%BA%D0%B8]]> https://bulgaricus.pl/forum/showthread.php?tid=482 Tue, 22 Sep 2015 10:34:24 +0200 mastika_fan]]> https://bulgaricus.pl/forum/showthread.php?tid=482


честит празник ]]>


честит празник ]]> https://bulgaricus.pl/forum/showthread.php?tid=208 Mon, 22 Jun 2015 10:31:27 +0200 mastika_fan]]> https://bulgaricus.pl/forum/showthread.php?tid=208
Jak to kiedyś ktoś powiedział "W Bułgarii wystarczy wbić głębiej łopatę, a od razu coś się znajdzie", jak widać słusznie

Jeśli ktoś włada bułgarskim, tutaj nieco więcej informacji

http://news.ibox.bg/news/id_1273426508]]>
Jak to kiedyś ktoś powiedział "W Bułgarii wystarczy wbić głębiej łopatę, a od razu coś się znajdzie", jak widać słusznie

Jeśli ktoś włada bułgarskim, tutaj nieco więcej informacji

http://news.ibox.bg/news/id_1273426508]]> https://bulgaricus.pl/forum/showthread.php?tid=173 Tue, 02 Jun 2015 10:02:47 +0200 mastika_fan]]> https://bulgaricus.pl/forum/showthread.php?tid=173


Честит Празник ]]>


Честит Празник ]]> https://bulgaricus.pl/forum/showthread.php?tid=170 Mon, 01 Jun 2015 12:46:06 +0200 thomasso]]> https://bulgaricus.pl/forum/showthread.php?tid=170

---

Dolina Królów   , ale ta w Bułgarii

---

jeden z najbardziej znanych władców Tracji

---

Skarby Bułgarii

---

---

tu bardziej opisowo
]]>

---

Dolina Królów   , ale ta w Bułgarii

---

jeden z najbardziej znanych władców Tracji

---

Skarby Bułgarii

---

---

tu bardziej opisowo
]]> https://bulgaricus.pl/forum/showthread.php?tid=51 Sat, 16 May 2015 00:02:55 +0200 peter]]> https://bulgaricus.pl/forum/showthread.php?tid=51
http://pl.wikipedia.org/wiki/Wanga]]>
http://pl.wikipedia.org/wiki/Wanga]]>