05.03.2017 01:29:14
Grzegorz Kalinowski "Śmierć frajerom"
Grzegorz Kalinowski postanowił zafundować mi podróż w czasie jakiej jeszcze nie miałem okazji odbyć. Jasne, jest Vabank, jest Hallo Szpicbródka i pewno kilkanaście pozycji książkowych też by się znalazło. Ale to, co znajdziemy na kartach książki "Śmierć frajerom" jest absolutnie wyjątkowe. Ociera się o "Boso ale w ostrogach" (zaraz napiszę w jakich elementach), z tą jednak różnicą, że została napisana współcześnie.
Głównym bohaterem tej awanturniczo-kryminalnej powieści jest Heniek Wcisło. Poznajemy go jako młodego chłopaczka z podwarszawskiej dziury Czyste (teraz to bliska Wola, rzut kamieniem od centrum miasta), który krok po kroku wsiąka w ferajnę, dochodząc do pozycji najlepszego kasiarza w mieście. Towarzyszymy mu w latach szkolnych, przy pierwszych robotach, śledzimy losy młodego Henia, który dzięki pomocy starego Żyda może zaciągnąć się do wojska i walczyć w wojnie z Bolszewikami. Los rzuca go też na Śląsk, trafia też do Zakopca, uprzednio poznając Witkiewicza... Mnóstwo wątków, świetnie prowadzona narracja, wyraźne postaci - poczynając od szemranego towarzystwa poprzez mieszczaństwo, arystokrację, na oficjerstwie kończąc. Fabuła to jazda bez trzymanki od początku do końca.
Ale to jest tylko część tego, co stanowi o doskonałości tej pozycji.
Bo jest jeszcze główna bohaterka "Śmierci frajerom". Jest nią Warszawa pierwszego ćwierćwiecza XX wieku. I tutaj szanowny Kalinowski wznosi się na wyżyny. Jak Grzesiuk pięknie opisał Czerniaków, tak Kalinowski pięknie opisał to miasto, z Wolą na pierwszym miejscu. Nie bez przyczyny wewnętrzna strona okładki opatrzona jest w mapę z roku 1926 (chyba, albo 1927). Możemy śledzić akcję wspierając się tą mapą. Dbałość o szczegóły jest powalająca. Niech świadczy o tym fakt, że do książki dołączona jest bibliografia. Tak, do beletrystyki. Prawie trzy strony bibliografii zawierające najważniejsze prace Varsavianistów z ostatnich kilkudziesięciu lat.
Facet postarał się tak bardzo, że nawet narracja prowadzona jest w oparciu o gwarę warszawską. Doskonale komponuje się to z dialogami prowadzonymi w klimacie epoki i w zależności od grupy społecznej, której się tyczą, w pełni jej odpowiadają. Czyli, robociarze mówią po swojemu, żydzi z Nalewek po swojemu, szemrani takoż etc. etc.
Podróż przez karty tej książki można śmiało traktować jak wycieczkę po muzeum, którego nigdy nie zobaczymy. W Saskim Ogrodzie przysiądzie się frajer do panny, u Grubego Joska na Gnojnej poczujemy klimat ciężkiej wódeczki, inną wódeczkę poczujemy na Karcelaku, a na Polach Mokotowskich zobaczymy wyścigi konne. Nad Warszawą przeleci Zeppelin, Długopalcy doliniarze wydoją frajerów, a czerniakowski szemrany Franek ożeni komuś kosę.
Tło historyczne opisane jest z równą należytością. Pepeesiacy tłuką się z endekami, "dwójka" tropi komunistów, poeci są poetami, a oficerowie oficerami. A jak Wieniawa chleje, to nie ma przebacz.
Jest scena, w której Gruby Josek wznosi błagalnie wzrok ku niebu i prosi, by powstała o nim piosenka równie znana, jak ta o Felku Zdankiewiczu, której ma serdecznie dość. I choć wiesz, że przecież książka powstała niedawno, to myślisz sobie, spokojnie, panie Josele, będziesz pan miał fest piosenkę, którą nucić będą równie często jak tę blagę o Felku.
Gdybym nosił czapkę, zdjąłbym ją przed Grzegorzem Kalinowskim z głowy. Nie noszę, więc po przeczytaniu ostatnich słów Śmierci frajerom pożeglowałem do księgarni po "Śmierć frajerom Złota Maska". Radości nie było końca, gdyż jest też tom trzeci.
Grzegorz Kalinowski postanowił zafundować mi podróż w czasie jakiej jeszcze nie miałem okazji odbyć. Jasne, jest Vabank, jest Hallo Szpicbródka i pewno kilkanaście pozycji książkowych też by się znalazło. Ale to, co znajdziemy na kartach książki "Śmierć frajerom" jest absolutnie wyjątkowe. Ociera się o "Boso ale w ostrogach" (zaraz napiszę w jakich elementach), z tą jednak różnicą, że została napisana współcześnie.
Głównym bohaterem tej awanturniczo-kryminalnej powieści jest Heniek Wcisło. Poznajemy go jako młodego chłopaczka z podwarszawskiej dziury Czyste (teraz to bliska Wola, rzut kamieniem od centrum miasta), który krok po kroku wsiąka w ferajnę, dochodząc do pozycji najlepszego kasiarza w mieście. Towarzyszymy mu w latach szkolnych, przy pierwszych robotach, śledzimy losy młodego Henia, który dzięki pomocy starego Żyda może zaciągnąć się do wojska i walczyć w wojnie z Bolszewikami. Los rzuca go też na Śląsk, trafia też do Zakopca, uprzednio poznając Witkiewicza... Mnóstwo wątków, świetnie prowadzona narracja, wyraźne postaci - poczynając od szemranego towarzystwa poprzez mieszczaństwo, arystokrację, na oficjerstwie kończąc. Fabuła to jazda bez trzymanki od początku do końca.
Ale to jest tylko część tego, co stanowi o doskonałości tej pozycji.
Bo jest jeszcze główna bohaterka "Śmierci frajerom". Jest nią Warszawa pierwszego ćwierćwiecza XX wieku. I tutaj szanowny Kalinowski wznosi się na wyżyny. Jak Grzesiuk pięknie opisał Czerniaków, tak Kalinowski pięknie opisał to miasto, z Wolą na pierwszym miejscu. Nie bez przyczyny wewnętrzna strona okładki opatrzona jest w mapę z roku 1926 (chyba, albo 1927). Możemy śledzić akcję wspierając się tą mapą. Dbałość o szczegóły jest powalająca. Niech świadczy o tym fakt, że do książki dołączona jest bibliografia. Tak, do beletrystyki. Prawie trzy strony bibliografii zawierające najważniejsze prace Varsavianistów z ostatnich kilkudziesięciu lat.
Facet postarał się tak bardzo, że nawet narracja prowadzona jest w oparciu o gwarę warszawską. Doskonale komponuje się to z dialogami prowadzonymi w klimacie epoki i w zależności od grupy społecznej, której się tyczą, w pełni jej odpowiadają. Czyli, robociarze mówią po swojemu, żydzi z Nalewek po swojemu, szemrani takoż etc. etc.
Podróż przez karty tej książki można śmiało traktować jak wycieczkę po muzeum, którego nigdy nie zobaczymy. W Saskim Ogrodzie przysiądzie się frajer do panny, u Grubego Joska na Gnojnej poczujemy klimat ciężkiej wódeczki, inną wódeczkę poczujemy na Karcelaku, a na Polach Mokotowskich zobaczymy wyścigi konne. Nad Warszawą przeleci Zeppelin, Długopalcy doliniarze wydoją frajerów, a czerniakowski szemrany Franek ożeni komuś kosę.
Tło historyczne opisane jest z równą należytością. Pepeesiacy tłuką się z endekami, "dwójka" tropi komunistów, poeci są poetami, a oficerowie oficerami. A jak Wieniawa chleje, to nie ma przebacz.
Jest scena, w której Gruby Josek wznosi błagalnie wzrok ku niebu i prosi, by powstała o nim piosenka równie znana, jak ta o Felku Zdankiewiczu, której ma serdecznie dość. I choć wiesz, że przecież książka powstała niedawno, to myślisz sobie, spokojnie, panie Josele, będziesz pan miał fest piosenkę, którą nucić będą równie często jak tę blagę o Felku.
Gdybym nosił czapkę, zdjąłbym ją przed Grzegorzem Kalinowskim z głowy. Nie noszę, więc po przeczytaniu ostatnich słów Śmierci frajerom pożeglowałem do księgarni po "Śmierć frajerom Złota Maska". Radości nie było końca, gdyż jest też tom trzeci.