| Użytkownicy online |
Aktualnie jest 101 użytkowników online. » 0 Użytkownik(ów) | 101 Gość(i)
|
| Ostatnie wątki |
Dojazd przez Rumunię - in...
Forum: Dojazd
Ostatni post: coffe
1 godzinę temu
» Odpowiedzi: 73
» Wyświetleń: 9,782
|
Tour de France 2026
Forum: Jeśli nie Bułgaria i Bałkany to...
Ostatni post: dżek
15.11.2026 15:57:12
» Odpowiedzi: 176
» Wyświetleń: 14,756
|
Aktualne utrudnienia i re...
Forum: Dojazd
Ostatni post: coffe
10.11.2026 14:00:56
» Odpowiedzi: 721
» Wyświetleń: 490,351
|
Muzyka - czego słuchamy, ...
Forum: Hyde Park
Ostatni post: dżek
01.11.2026 09:30:12
» Odpowiedzi: 2,210
» Wyświetleń: 839,895
|
Co przywozicie z Bułgarii...
Forum: Hyde Park
Ostatni post: napoleon
26.10.2026 19:15:48
» Odpowiedzi: 209
» Wyświetleń: 102,368
|
W poszukiwaniu Trolli i t...
Forum: Jeśli nie Bułgaria i Bałkany to...
Ostatni post: dżek
25.10.2026 14:37:55
» Odpowiedzi: 3
» Wyświetleń: 362
|
Aheloy w czerwcu.
Forum: Relacje z pobytu i podróży
Ostatni post: dżek
21.10.2026 08:11:46
» Odpowiedzi: 15
» Wyświetleń: 2,460
|
Koncerty, widowiska, spek...
Forum: Hyde Park
Ostatni post: dżek
17.10.2026 11:06:02
» Odpowiedzi: 372
» Wyświetleń: 46,867
|
Jaka u Was temperatura, b...
Forum: Hyde Park
Ostatni post: ew-cia
17.10.2026 10:39:44
» Odpowiedzi: 1,271
» Wyświetleń: 441,152
|
Książki - co czytamy
Forum: Hyde Park
Ostatni post: bateniki
15.10.2026 00:00:20
» Odpowiedzi: 427
» Wyświetleń: 191,518
|
|
|
| Wydawnictwa kulinarne |
|
Napisane przez: peter - 28.10.2015 22:09:28 - Forum: Kuchnia
- Odpowiedzi (4)
|
 |
Moi Drodzy - właśnie zanabyłem droga kupna na allegro za całe 4 złote ( jest jeszcze parę sztuk ) fajną książkę z przepisami kuchni BG, z premedytacją nie piszę " kucharską", ponieważ streszcza historię BG oraz zawiera szeroką genezę kuchni bułgarskiej - autorki opisują święta w BG i towarzyszące im uczty oraz zwyczaje kulinarne, a te informacje zdobyły osobiście będąc w BG zarówno w ówczesnych lokalach a przede wszystkim mieszkając u zwykłych ludzi
ich podróż odbyła się w latach 70tych, ja mam wydanie z 1980r., a druga część książki to przepisy - od czorb, przez sałatki, dania mięsne, rybne, desery, kończąc na napojach, jak dla mnie fantastyczne wydawnictwo okraszone w dodatku przysłowiami bułgarskimi
"czuszka ako ne liuti,
krastawica ako ne gorczi,
i myż ako ne gyłczi-
pet pari ne struwat !"
...czuszka jeśli nie ostra,
ogórek jeśli nie gorzki
mąż jeśli nie zrzędzi-
pięciu groszy nie są warci !
![[Obrazek: ks1.jpg]](http://s7.postimg.org/tb4rmbt9n/ks1.jpg)
|
|
|
| Prizren |
|
Napisane przez: mastika_fan - 27.10.2015 11:45:24 - Forum: Kosowo
- Odpowiedzi (16)
|
 |
Peter wołał o kilka słów o kosowskim Prizren, poniższy tekst wspomina nasz pobyt w tym mieście w 2014 roku. Raz już go publikowałem, ta wersja zawiera jedynie drobne korekty Dołączam też kilka zdjęć, większą paczkę mam w domu, fotorelację opracuję i trafi tam gdzie powinna 
Spokojnie, mów po serbsku.
Dochodziła czternasta. Ciężko zwlokłem się z wyra i odsłoniłem okno. Piękna pogoda, nie ma upału, Prizren czekało na kolejny dzień naszej eksploracji. Tylko ta głowa taka ciężka...
- Nie pamiętam, kiedy ostatni raz nas ugościli w ten sposób – zagadałem do wciąż zbierającej siły lepszej połowy.
- Chyba w Melnik, pamiętasz tego winiarza?
- Taa, ten gość był wybitnie uprzejmy – uśmiechnąłem się na wspomnienie ciężkiej batalii, jaką stoczyliśmy z młodym winem faceta, u którego stacjonowaliśmy. Sympatyczny pan, właściciel winiarni i pensjonatu, tylko przy pierwszej lampce zapytał co podać. Przez resztę wieczoru delikatnie acz stanowczo dawał do zrozumienia, że nie uznaje czegoś takiego jak pusta szklanka. Następnego dnia, o piętnastej czasu lokalnego, zszedłem do recepcji oświadczyć, że zostaniemy jeszcze jeden dzień. Nawet się nie zdziwił. Tylko wyciągnął z lodówki zimne Pirinsko Pivo.
- To było chyba w 2007 – grzebałem w pamięci – czyli zachowaliśmy względną asertywność w imprezowaniu na Bałkanach jakieś siedem lat.
- A wczoraj asertywność trafił szlag – podsumowała.
Zaczęło się niewinnie, za dnia spacerowaliśmy po Prizren. Najpierw twierdza, potem małe, urokliwe uliczki, kawa w knajpce przy rzece. Ulubiona część zwiedzania, czyli ten kawałek miasta, gdzie to turysta stanowi atrakcję a nie odwrotnie, przypadła na późne popołudnie i wieczór. Nałaziliśmy się zdrowo, nadszedł czas przysiąść na piwo. Pierwsza z brzegu knajpa, wolny stolik przy otwartym oknie, można palić, czego chcieć więcej? Nic nie zapowiadało kataklizmu jaki nastąpił w nocy.
Zbliżała się pora zamknięcia lokalu. Kończyliśmy kolejną partię w kości, powoli dopijaliśmy ostatnie Niksicko Pivo, dopalaliśmy papierosy. Zbieraliśmy się do motelu, gdy ni stąd ni zowąd przyszedł barman, stawiając dwa pełne kufle na stole, oznajmił po angielsku:
- To od szefa.
- Dzięki piękne – odpowiedziałem, jak nakazuje dobre wychowanie.
- Skąd jesteście?
- Z Polski.
- No to witajcie w Kosowie.
I się zawinął. Ostatni goście wyszli z knajpy, my też już byliśmy gotowi, rozprawiwszy się z postawionym piwem, gdy chłopaki z obsługi zaczęli zestawiać stoliki na środku sali. Podszedł do nas szef i zaprosił do stołu.
- Chodźcie z nami usiąść, rzadko kiedy bywa tak, że zagraniczni goście zostają u nas dłużej niż na jedno, dwa piwa.
Szefowi się nie odmawia, dołączyliśmy do wesołej drużyny. Nagle wszystko nabrało tempa. Piwo zaczęło się lać strumieniami, człowiek jednego kufla nie skończył, a już stawiali następne. Na stół wjechały przekąski, zakąski, sałaty, co sobie człowiek wymyśli.
- No to opowiadajcie – poprosił szef – jak widzicie Kosowo, podoba wam się u nas?
Zdziwiłem się trochę, bo gość zagadywał po serbsku. Szef zobaczył moje zaskoczenie i się uśmiechnął.
- Spokojnie, mów po serbsku, pewno naopowiadali ci nie wiadomo jakich rzeczy, nie kombinuj po angielsku, bo chłopaki w tym języku potrafią obsługiwać klientów. Po serbsku trochę rozumieją a resztę im przetłumaczę.
Faktycznie, kilka dni wcześniej, jeszcze w Czarnogórze a tym bardzie w Serbii przestrzegali, żebym broń Boże nie używał tego języka. Tylko angielski, jeśli chcę uniknąć niepotrzebnych problemów. Ale skoro można...
- Tak, mówili, że z serbskim lepiej nie ryzykować – odpowiadam – a Kosowo? Pięknie tu u was, spokojnie, trochę chaos na ulicach ale to normalne na Bałkanach – i tak dalej, gadka szmatka, typowe rozmowy przy piwie. Toczyło się to kilka godzin, w tle łomotało albańskie disco, impreza na całego.
- Puść nam swoją, ulubioną muzykę – poprosił mnie któryś z chłopaków – najlepiej polską.
Udałem się, już nieco chwiejnym krokiem do komputera, uporałem się z albańską klawiaturą (co uwierzcie mi, wcale nie było proste), wstukałem pierwsze co mi przyszło do głowy. Z głośników ryknęło:
„Nie szukaj drogi, znajdziesz ją w sercu,
Smutna jest knajpa byłych morderców.
Niech cię nie trwożą, gdy do niej wkroczysz
Płonące w mroku morderców oczy”
- Fajnie brzmi, o czym ta piosenka?
To zacząłem opowiadać, zastanawiając się czy ze względu na niedawną wojnę, nie popełniam faux pass puszczając ten kawałek. Na szczęście nie, słuchali zafascynowani, gdy tłumaczyłem kolejne wersy Knajpy.
Szef zaskoczył mnie zupełnie, stwierdzając, że im też by się taki kawałek przydał.
- Może wtedy rozliczylibyśmy się z sumieniami.
Korciło mnie zadać jedno pytanie, ale miałem opory. Zauważył to i zachęcił
- Pytaj o co chcesz.
- Myślisz, że dogadacie się kiedyś z Serbami?
Chyba właśnie tego się spodziewał.
- Nie sądzę, na pewno nie to pokolenie i następne. Może kiedyś, w przyszłości. Widzisz, Prizren jest inne niż reszta Kosowa, tu możemy sobie swobodnie o takich sprawach rozmawiać. Zupełnie inaczej jest w innych częściach kraju, tam ludzie są bardziej zacięci niż tutaj. Zwróć zresztą uwagę na symbole, jak będziecie podróżować.
Jadąc kilka dni później do Bułgarii, zrozumiałem co miał na myśli. W Prizren są widoczne flagi Kosowa, im dalej w kraj tym większa dominacja symboliki albańskiej. W Prizren czuć chęć odrębności, gdzie indziej chęć przynależności do Wielkiej Albanii.
Skończyliśmy rozmawiać na trudne tematy i wróciliśmy do imprezy.
- Twoje chłopaki dadzą radę jutro pracować? Zapytałem, bo już większość miała mocno w czubie.
- Tak, ja mam filozofię pracy następującą – oświadczył – chłopaki tyrają, nie ma zmiłuj do 23:00, potem imprezujemy do rana, sen do 14:00, dwie godziny na ogarnięcie się. Od 16:00 rzetelna praca. Jak mi nie nawalają, nie robię im problemów. Tym sposobem mam lojalną ekipę, a też widzę, że jak ktoś przesadził, to mogę mu jeden dzień odpuścić. Oni z kolei wiedzą, że będą u mnie mieli dobrze, jeśli nie będą próbować robić mnie w konia. Ot i cała tajemnica.
- No to zdrowe podejście – mówię – dobra przyjacielu, czas na nas – już było późno a raczej wcześnie i trzeba było z godnością opuścić lokal.
- Semi was odwiezie – rzucił kluczyki któremuś z chłopaków.
- On nie jest pijany? Spytałem
- Nie, on jest szofer, tylko dwa piwa wypił.
No to w drogę, pożegnaliśmy się serdecznie, podziękowaliśmy i udaliśmy na zasłużony wypoczynek.
Następnego dnia, rano o czternastej...
I wspomniane zdjęcia.
Z dala od turystów, w takim miejscu lubię usiąść na papierosa.
![[Obrazek: 1265185209a066eIMG_1184.jpg]](http://vader.joemonster.org/upload/qmh/1265185209a066eIMG_1184.jpg)
Panorama Prizren, zdjęcie zrobione z twierdzy górującej nad miastem
![[Obrazek: l_1265182c78f204bIMG_1171.jpg]](http://vader.joemonster.org/upload/qmh/l_1265182c78f204bIMG_1171.jpg)
Spojrzenie na centrum miasta.
![[Obrazek: l_12651811fb0e3faIMG_1169.jpg]](http://vader.joemonster.org/upload/qmh/l_12651811fb0e3faIMG_1169.jpg)
Zdjęcie z jednego z mostów
![[Obrazek: l_126517835e9492fIMG_1151.jpg]](http://vader.joemonster.org/upload/qmh/l_126517835e9492fIMG_1151.jpg)
Prizrenska twierdza
![[Obrazek: l_1265179c81ef977IMG_1154.jpg]](http://vader.joemonster.org/upload/qmh/l_1265179c81ef977IMG_1154.jpg)
Chrześcijaństwu się w Kosowie mocno oberwało.
![[Obrazek: l_1265183d4c81ccdIMG_1173.jpg]](http://vader.joemonster.org/upload/qmh/l_1265183d4c81ccdIMG_1173.jpg)
Za to zabytki muzułmańskie mają się dobrze, o ile pamiętam, ta konstrukcja pochodzi z XIV wieku i służyła odprawianiu obrzędu zwanego "Namez" - ale głowy nie dam.
|
|
|
| Pływałem między słoniem a dziewicami (siedmioma!!!) |
|
Napisane przez: kocur - 26.10.2015 20:15:50 - Forum: Bułgaria mniej znana
- Odpowiedzi (7)
|
 |
Nawet nie pamiętam, jaki to był kraj. Bośnia, Słowenia, może Macedonia. W każdym razie jedno z tych państw, które powstały ledwie kilka tygodni wcześniej, jeszcze niepewnych swego istnienia, zaskoczonych własną tożsamością i jednocześnie z niepokojem spoglądających w stronę południa, gdzie ich niedawni bracia wzajem się wybijali a jedynym ludzkim odruchem była nienawiść. Dwa tygodnie później też dane mi było patrzeć, jak ludzie strzelają do ludzi.
Jednak na razie byłem tutaj. No właśnie, nawet nie wiem gdzie. Wyznaczona na starej mapie droga zgubiła się dawno, ale poranek taki ładny, jaka różnica, co to za państwo, skoro trakt biegnie dalej, widać jak wspina się na przełęcz i znika za horyzontem. Wciąż na południe, w stronę gór.
Przystanęliśmy w dolinie, przy wiejskim sklepiku połączonym z niewielkim bistro. Młoda kelnerka podała nam kawę na tarasie ocienionym dojrzewającymi winogronami. I tak sobie siedzieliśmy. Poniżej tarasu stary człowiek rozłożył swój straganik z melonami, jakaś kobieta niosła bańkę od mleka i prowadziła krowę. Przejechał chłopak na rowerze, pozdrowił sprzedawcę melonów. Kelnerka przekomarzała się z pijącymi piwo robotnikami.
Tak sobie siedzieliśmy. W świecie zwyczajnym zwyczajnością najzwyklejszą, świecie istniejącym w każdej krainie, w każdej dolinie, w każdej wiosce. I nagle poczułem się szczęśliwy . Szczęściem takim, które dopada niespodzianie a zdarza się nam raz, może kilka razy w życiu. Szczęściem nie do zrozumienia: nigdy nie będę wiedział, ile w nim magii chwili, ile zapatrzeniem w to, co jeszcze mnie czeka – wszak byłem przecież na początku drogi, początku nieznanego, ile poczucia harmonii z tym nagle zatrzymanym czasem.
Minęło wiele lat zaznaczanych kolejnymi wędrówkami, kolejnymi zapatrzeniami. A ja wciąż pamiętam ową dolinę, każdy jej szczegół. Pamiętam smak kawy, pamiętam, jaką koszulę miał sprzedawca melonów, wciąż słyszę skrzypienie zdezelowanego roweru. I wciąż powraca falą wspomnień poczucie doskonałości tamtych doznań.
Podobnych zaprosić bowiem nie sposób.
Możemy za nimi tęsknić, możemy ich pragnąć, ale przyjdą same. Jeśli w ogóle przyjdą. Jednak możemy zrobić jedno – wybrać miejsce, wybrać chwilę im przyjazną, by pochyliły się nad nami i zechciały przez nas przepłynąć. I w takie miejsce chcę was zaprowadzić.
Wyobraźcie sobie: jest wieczór, noc prawie. Gwiazdy - te, które świecą tylko w górach – odbijają się w kubkach waszej herbaty. Tyle się dzisiaj działo – ach, te fajne kamienne purchawki, para oblubieńców, cała zawstydzona w różowym tufie pośród nieskazitelnej bieli. A potem schody ułożone przez ród Bessiaen, wiodące w stronę wyroczni, skały z której wylewano boskie wino, by parowało w ogniu boskich płomieni. Wciąż to pulsuje w was, takie nowe, takie świeże, mości się w pamięci, układa, by trwać przez wasze następne wiosny, jesienie, zimy.
Jest wieczór, noc prawie. Powoli zmęczenie dniem zamienia się w zamyślenie, odbiegacie od przebytych dróg, zaczyna być tylko tu. Milczycie, może rozmawiacie półgłosem. W wiosce poniżej domy ucichły, zasnęły. Tylko smuga światła nocnej lampki płynie przez niedomknięte drzwi pokoju, w którym śpią wasze dzieci (Wolffer, może to Misia posapuje przez sen?) i daje znak, że jutro znów będzie gwar, będą figi kupione na pomackim targu, będzie słońce i powitanie dnia wołaniem muezina.
Ale to będzie, będzie. Jutro, czyli kiedyś. Na razie zanurzacie się w plusz południowej nocy. A herbata w kubkach ma moc orientu.
Zbyt starzy, jak na taki wczesny wieczór
Zbyt młodzi, aby przestać wierzyć w wiersze;
Tak na zmroku oparci, jak na ciężkim mieczu –
Słowa tylko i myśli między nami bielsze
Płyną jasnym pasemkiem wsuniętym przez drzwi.
Może nawet nas nie ma, tylko się to śni?
***
Trawy bledną, popieleją w swej powrotnej podróży do ziemi. Lato coraz dojrzalsze, coraz bardziej sobą zmęczone, powoli przemienia się w jesień. Jesień roku 2013.
Znów tutaj jestem, w miejscu przyjętym jak świętość, jak prosporę. Każdy ma takie miejsce, w którym sprawy i rzeczy najzwyklejsze, otoczone ciepłymi doświadczeniami niczym dziecięcy sen, nabierają nagle znaczenia, wręcz z mistycznych doznań wywiedzionego. Ten brązowy płotek; przez jego kratownicę patrzysz na zachodzące za greckimi Rodopami słońce. Stół, na nim kubek kawy, która tylko na południu smakuje kardamonem i wanilią. Mała wioska Medevci, ledwie kilkanaście domów wokół traktu biegnącego z Kyrdżali na zachód, przez Benkovski do Zlatogradu. Ale to miejsce to przede wszystkim ludzie – dwójka dzieciaków, które pokochałem jak własne. Dzieciaków, co odnalazły siebie gdzieś na obczyźnie i tutaj postanowiły razem żyć. Marta i Aladyn, dwoje ciepłych, serdecznych ludzi, ciężką pracą (wszak praktycznie sami wybudowali swój motel) zaznaczający swoją obecność w pomackim świecie. Tu urodziły im się dzieci: Emre i żywe srebro, Aylinka, której wszędzie pełno.
A ponieważ Aladyn nie potrafi odpoczywać, żyć bez pracy, pewnej jesieni zakasał rękawy i stworzył na zapleczu wysmakowany w każdym calu basen, otoczony feerią kwiatów (to już domena Marty). I uwaga: nie zdołacie docenić tej konstrukcji, dopóki nie znajdziecie się we wschodnich Rodopach. W świecie wyschniętych w letniej porze rzek, ledwie przypominających o swoim zimowym istnieniu kamiennymi korytami pełnymi fantasmagorycznych kształtów. Docenicie ów basen dopiero wtedy, gdy będziecie mogli zanurzyć się chłodzie wody po całym dniu wędrowania górskimi grzbietami, wspinaniu się na tufowe skały, pozbawione odrobiny cienia, wciąż pod palącym słońcem południa. Dopiero wtedy…
Ma owa gazdowana przez Martę i Alladyna przystań dla wędrowców – poza magią miejsca i samymi gospodarzami – jeszcze jeden atut. Została wybudowana dokładnie w środku przestrzeni przebogatej w sprawy, kamienie i dokumenty czasu. Zaświadczam wam słowem liniejącego dachowca, który co nieco po Bałkanach się włóczył – jest tylko jeden jeszcze w tej części świata region, w którym skupiły się dziesiątki miejsc godnych odwiedzenia: północna Oltenia. Choć może i okolice pomiędzy Szyroką Łuką, Kyrdżali a Ardino są ciekawsze, bardziej różnorodne. Wszak Dakowie nie pozostawili po sobie tak genialnych artefaktów, co kultura tracka a i wychylające się co rusz spod ziemi tufowe cudeńka pozwalają wibrować wyobraźni na niespotykanych nutach.
Przez kilka lat starałem się w kilkunastu monografiach opisać wszystkie te miejsca – w sumie powstało blisko dwieście stron tekstu. Pisałem o przełęczy Gela nad Szyroką Łuką, gdzie narodził się Orfeusz, pisałem o Tatule, gdzie umarł ten, który ośmielił się kochać. Swoje miejsce znalazła i sama Szyroka Łuka, kryształowe formacje z Madanu, Zlatograd. Było o nieprawdopodobnej, vaginalnej jaskini Utroba, o grobowcu jeźdźca z Aleksandrowa i wiosce cudów – Mezeku. Była Villa Armira i Perperikon, osobny duży tekst został poświęcony świętym miejscom Traków i tufowym skałom. Był konak starego Aguszewa w Mogilicy. Niestety, ufny w szacunek jednych ludzi wobec pracy drugich, pisząc nie kopiowałem owych monografii i przepadły one bezpowrotnie. A odtwarzanie tamtych tekstów grozi wtórnością, nadto bardzo zmienił się układ odniesienia. Nie wiem, może kiedyś spróbuję… Trochę przykro.
I pomyśleć, że wszystko zaczęło się od twórczości drogowców, którzy zwinęli asfalt na drodze ze Smoliana do Ardino i wytyczyli koszmarnie daleki objazd wiodący rodopskim pograniczem. Noc już była prawie, nigdzie drogi ni kurhanu, a ja bardzo zmęczony, wycięty jako ta łowicka serwetka, szukałem już tylko ustronnego miejsca, gdzie będzie można rozłożyć śpiwory. Zadupie od zadupia. Nagle szok – jakieś światła, jakiś dom a na nim napis: motel. Wyłażę na ostatnich łapach, wciąż niepewny, czy jawa to, czy wyobraźnia kpi ze mnie. Dookoła rudości i popiele, ziemia spalona letnim słońcem a tu otwierasz drewnianą bramkę i wpadasz w dywan zielonej trawy. (Dopiero potem dowiedziałem się, że to – jak i wszystkie kwietne pergole – to dzieło Marty, wbrew klimatowi uczynione.) A potem, pośrodku Rodopów, słyszę polskie słowa: cześć, dzień dobry. Tak poznałem Aladyna; po chwili przyjechała jego żona z maleńką córeczką w nosiłkach, żeby pogadać w swoim ojczystym języku… Zmęczenie gdzieś odleciało i na owym zadupiu zadupia czworo ludzieńków poznawało siebie, zaczynało się sobą cieszyć.
Nie kryję, mam ogromną satysfakcję, że za sprawą tego objazdu – zatem przypadku – dane mi było odkryć ów motel i jego gospodarzy. I że – tym razem już za sprawą mojej pisaniny – Marta ma coraz częściej okazję pogadać po polsku…
Wróćmy jednak do naszych baranów. Radzę zatrzymać się tutaj na co najmniej kilka dni – zrobić sobie w ‘Emre’ wygodną bazę, z której można poznawać świat Traków i Pomaków: rodopskie doliny i góry. Zaręczam – w którąkolwiek stronę ruszycie, w każdej będą na was czekały zachwycenia i zdziwienia. Wszystko (z wyjątkiem Mezek i Villi Armira, odrobinę dalej leżących) w promieniu kilkunastu-, kilkudziesięciu kilometrów od waszego legowiska.
Zaś jeśli dopadnie was dzień leniwca, interesujące miejsca są też na wyciągnięcie ręki od motelu. I taki dzień chcę wam zaproponować. Przy czym uwaga: nie szukajcie owych miejsc w przewodnikach. Ich autorami są osobnicy wprawdzie zadufani w sobie ale o znacznym stopniu ograniczenia umysłowego, jak choćby ów Angol, który w bedekerze Pascala Szyroką Łukę tłumaczy jako Szeroką Łąkę. A i tak nic to, w stosunku do bzdur, jakie powypisywali o Słowacji czy Węgrzech – tak błąd za błędem, błędami pogania…
Wstaliście późno, późno zjedliście śniadanie, gdzieby tu teraz… No to pięć minut jazdy na południowy wschód- do wioski Podkowa. Mała, schowana w zieleni a pośrodku drewniany meczet. Bagatela – najstarszy w całej Europie! Zbudowany w 1438 roku (choć archiwa sułtańskie wspominają datę o trzy lata wcześniejszą).
Świątynia jest drewniana, zbudowana została bez użycia gwoździ. Z równą pieczołowitością parę lat temu odnowiona – po całych Bałkanach szukano starego drewna zdatnego ro remontu, studiowano dawne techniki budowy. Wygląda ślicznie, aż chce się posiedzieć na ławie w podcieniach i pogapić na świat mający pół tysiąca lat. W kilku miejscach można dostrzec wyrzeźbione z alabastru gołębice – symbol tych, które owo miejsce stworzyły.
Było tak: siedem dziewic daremnie czekało na powrót swych wybrańców wojny. Wyglądały ich powrotu długo, aż jasnym się stało, że narzeczeni zginęli, nigdy nie powrócą. I w chwili pewnej panny sprzedały swoje posagi, kupiły drewno na budowę świątyni i wynajęły cieśli. Konstrukcja powstała w jeden dzień /ponoć 6 maja/ zaś dziewice… zniknęły, rozpłynęły się w powietrzu; nikt już ich nigdy nie zobaczył…
A świątynia została im dedykowana – właśnie chodzicie wokół Meczetu Siedmiu Dziewic.
Ale to nie koniec niezwykłych opowieści. Bo pomyślcie – o gęsiach kapitolińskich, co Rzym ocaliły, wiedzą wszyscy. A kto słyszał o przeciwpożarowych indykach z Podkowy? Nikt?
No to słuchajcie: meczet trwał rok po roku, stulecie po stuleciu. Omijały go wojny i pożogi. Aż nadszedł rok 1912, czas krwawych bałkańskich wojen. W świątyni ukryli się okoliczni mieszkańcy, co nie przeszkodziło dowódcy agresywnego oddziału wydać rozkaz jej spalenia. Podłożono ogień, z wewnątrz dobiegł krzyk duszących się ludzi. I oto pojawiło się stado indyków, które skrzydłami ugasiły płomienie ocalając budowlę i tych, którzy znaleźli w jej wnętrzu schronienie.
Wreszcie przywódca indyków podniósł głowę, zagulgotał i ruszył w stronę komendanta podpalaczy. Ich spojrzenia zetknęły się – komendant chwycił się za głowę i z jękiem osunął na ziemię ze sparaliżowaną twarzą. Ponoć do końca swoich dni nie zdołał wypowiedzieć ani jednego słowa...
***
… trochę wam z tymi dziewicami i drobiem bojowym zeszło, słońce grzeje coraz mocniej, pora do bazy. Jakaś kawa, jakieś lody i długa kąpiel w chłodnej wodzie. A potem kolejne dwa kroki – tyle że w przeciwnym kierunku, na południowy zachód. Odwiedzimy Słonia.
Szukałem go przez trzy lata; wszystko przez błędne informacje lokalizujące ową skałę w okolicach Makaza. A była na wyciagnięcie ręki – wystarczyło w Benkovski skręcić w lewo i pojechać kilkaset metrów, do następnej wioski. Z tym, że – uwaga – Słoń nie jest widoczny z drogi. Ale trafić łatwo – po prawej stronie niewielkiego łuku drogi zobaczycie skalną nieckę. Od zachodu zamknięta pionową ławicą tufową, z drugiej opadającymi łagodnie kamiennymi tarasami. Wnętrze to rumowisko skalne, przeplatane dziełem ludzkich rąk – dość wysokimi murkami. No to my przez te murki, dawaj do przodu. I nagle pojawia się słoń – siedzi sobie zwierzątko na zadku pod lasem, najwyraźniej zmęczone, podpiera się o ziemię okazałą trąbą. Pomiędzy trąbą a resztą cielska jest otwór przez który można swobodnie przejść.
Wiedzieć trzeba, że ów Elefant był jedną z najświętszych skał Traków, zatem już tysiące lat temu. Ale nie tylko – w jego moc uzdrowieńczą wierzą także współcześni. Z tym, że doszło do daleko posuniętej specjalizacji – wyrósł zeń pediatra; leczy głównie dzieci.
Nie wierzycie?
Szukaliśmy Słonia razem z Martą, która zabrała ze sobą dzieciaki. Ostatecznych wskazówek udzieliła nam młoda kobieta mieszkająca ledwie kilka domów od skały. Po czym spojrzała na Emre i Aylinkę i ze współczuciem spytała: będziesz nosić dzieci? Chore, tak? I padły dodatkowe wskazówki: że zła kwadra księżyca – Słoń największą moc uzdrawiania ma w pełni, że zła pora – najlepiej przenieść chorego pod trąbą wieczorem.
O uzdrowieniach przez Elefanta uczynionych najlepiej świadczą fragmenty dziecięcych ciuszków, zawieszone na okolicznych drzewach jako swoiste wotum, podziękowania. Ale jest coś jeszcze – coś co wymyka się racjonalnym pojęciom. Oto Słoń ma dwie, skrajnie odmienne strony – ta południowa jest jasna, radosna wręcz, północna kryje się w mroku, którego nie jest w stanie uzasadnić słabsza operacja słońca. I robi się dziwnie, jakby pośrodku gnozy i to manichejskiej –w jej najczystszej formie: pomiędzy światłem a mrokiem, dobrem a złem. I przechodzi chęć do śmiechu, jesteśmy trochę cichsi, trochę jakby zakłopotani własną niewiedzą o czymś, co wiadomym wszak być nie może. Cień jakiś przebiegł po skalnych tarasach – strzyga to czy upiór może?
Lepiej już wróćmy do motelu…
***
A jutro? Jakąkolwiek drogę wybierzemy, odkryjemy miejsca niezwykłe. Może powędrujemy do Diabelskiego Mostu, może do niesamowitych, dziurawych jak ser skał Pczelari. Może pokłonimy się grobowcowi Jeźdźca albo wleziemy do vaginy Matki Rodopów – wiecznie wilgotnej wnęki skalnej Utroba. Tyle jeszcze przed nami!
Zaś gdybyśmy pływając w basenie u Marty i Aladyna zapragnęli szumu fal i widoku podwodnych, kolorowych łąk, nie patrzmy w stronę czarnomorskich plaż – to daleko. My przecież po godzinie jazdy możemy zobaczyć zatoki Morza Egejskiego. A przy okazji kupi się do domu najlepszą w świecie oliwę, świeżo wytłoczoną…
Z jednym wszakże zastrzeżeniem. Tym, którzy cenią gwarną plażę, towarzystwo, stoiska z zimnym piwem i przekąskami, taką podróż odradzam – próżno ich szukać. Zaś tym, którzy zapragną pojechać przez pola kwitnącej bawełny, wzdłuż jezior zaznaczonych różowością flamingów i bezczelnością latających krów – pelikanów, by dotrzeć do pustych, opuszczonych przez ludzi piaszczystych plaż, tym, którzy znają wartość stukotu fal o przybrzeżne skały, z przyjemnością wyślę szczegóły dojazdu. Dojazdu, bo zaparkować można pięć metrów od morskiego brzegu. Można tam wyruszyć na kilka dni, można wyskoczyć na chwilę i wrócić na kolację do Marty. Wedle pragnień i nastrojów.
Zaś wieczorem, bo znów będzie wieczór, powróci zapatrzenie się w siebie, układanie co dopiero doznanych krajobrazów, zaglądanie do gwiazd w kubkach herbaty.
Bo pamiętać musimy jedno: wędrówka, żeby nie wiem jak przygotowana, obłożona przewodnikami i mapami, zawsze jest niewiadomą. Nigdy nie będziecie wiedzieli, jakie zapachy was otoczą, jakie smaki, jakich ludzi i zwierzęta spotkacie w drodze. Jakie dotąd nieznane dźwięki usłyszycie. Świadomość, wiedza są w tym wędrowaniu najmniej istotne – liczą się odczucia, liczą się uczucia. A jak tłumaczył Epikur (często się do niego odwołuję, ale lubię staruszka) to właśnie uczucia są miarą prawdy.
Zbyt starzy jak na taki wczesny wieczór
Zbyt młodzi aby przestać wierzyć w wiersze
Tak na zmroku oparci jak na ciężkim mieczu…
Ile lat temu napisałeś tę piosenkę? Piętnaście, dwadzieścia? Gdzie te górskie szałasy, gdzie taboriska, kiedy gryf gitary był ci tak posłuszny? Głupcze, po trzykroć głupcze…
I dygresja drobna. Skoro w tytule pojawiły się dziewice, słówko o nich. Osobiście twierdzę, że dziewice są zjawiskiem tak rzadkim, nieomal mitycznym, jako jednorożec, w dodatku różowy. Opinię opieram na materiale niemałej próbie badawczej – miałem kiedyś jednoosobowy pokój w koedukacyjnym akademiku i to se ne vrati, choć i potem bywało wesoło.
Inna sprawa, że występuje tutaj nietypowe sprzężenie zwrotne. Faceci wyznający kult dziewictwa przez stulecia robili wszystko, by jednocześnie pogłowie dziewic ograniczać. Co nie zmienia postaci rzeczy, że we wszystkich praktycznie kulturach hymen był czczony jako świętość największa. Napisano o tym opasłe tomy. Z samczego punktu widzenia istotna była związana z nim (naiwniacy) pewność własnego ojcostwa, doprowadzona do absurdu poprzez dziewictwo z odzysku, w kulturach azjatyckich nicią chirurgiczną czynione.
I tak było zawsze i wszędzie.
Czy aby na pewno? Niejaki Ibrahim ibn Jakub ze zgrozą odnotował a potwierdził, z pewną nutką zazdrości, niemiecki kronikarz Thietmar, iż jeden lud ma inne niż cała średniowieczna Europa obyczaje. Otóż w Polsce, jeżeli mąż odkrył podczas nocy poślubnej, że jego wybranka jest nadal dziewicą, miał prawo odesłać ją do rodziców, uznając, że skoro nikt jej wcześniej nie tknął, to nie ma w niej nic dobrego.*
Co wszystkim młodym damom polecam ku myśleniu.
*Podaję za: Kienzler I – Seks w średniowieczu, wyd. Bellona 2013, s.131
Ps. Wszystkim, którzy w trakcie pewnego zjazdu znaleźli pośród zabawy czas, aby zadzwonić…. Dziękuję. To było dla mnie ważne… Cholernie ważne!
Mać!
|
|
|
Reklamy na zdjęciach i plakatach. Te z czasów minionych. |
|
Napisane przez: mastika_fan - 22.10.2015 15:59:45 - Forum: Kultura
- Odpowiedzi (25)
|
 |
Dzisiaj coś innego. Przyjrzyjmy się reklamom, plakatom i zdjęciom reklamowym z minionej epoki. Przyjemnego oglądania 
Linia produkcyjna kombinatu tekstylnego "Sania" “Саня” - lata siedemdziesiąte XX wieku.
Zdjęcie reklamowe promujące powyższy kombinat, urocze kolorki, nieprawdaż? 
![[Obrazek: 5130.jpg]](http://www.lostbulgaria.com/pic3/5130.jpg)
I jeszcze jedno. Trochę niepokojące te manekiny. Ale spodnie dzwony słusznej szerokości. Ojciec mi opowiadał, że w jego szkole była określona dopuszczalna szerokość "dzwona", w ramach walki z systemem, przeszywali je na dwa centymetry szersze. Wywrotowcy.
![[Obrazek: 5129.jpg]](http://www.lostbulgaria.com/pic3/5129.jpg)
Reklama papierosów Słońce produkowanych w fabryce Trakia w Starej Zagorze. Z tak miłą panią, to grzech nie zapalić.
![[Obrazek: 4515.jpg]](http://www.lostbulgaria.com/pic2/4515.jpg)
Zdjęcie z kalendarzyka reklamowego fabryki tekstylnej "Dobri Kartalov", Gabrovo 1981 rok. Słowo daję, widziałem niedawno podobnie ubraną dziewuchę. Retro w modzie.
![[Obrazek: 4224.jpg]](http://www.lostbulgaria.com/pic2/4224.jpg)
Reklama Zaarskiej Mastiki produkowanej w Vinprom Stara Zagora, rok 1965. No powiedzcie, jak tu nie być jej fanem?
![[Obrazek: 4222.jpg]](http://www.lostbulgaria.com/pic2/4222.jpg)
Poster reklamowy promujący bułgarskie wybrzeże. Ja jestem na tak.
![[Obrazek: 4151.jpg]](http://www.lostbulgaria.com/pic2/4151.jpg)
Dla fanów Sozopola. Poznajecie plażę? Zdjęcie z lat sześćdziesiątych XX wieku.
![[Obrazek: 4142.jpg]](http://www.lostbulgaria.com/pic2/4142.jpg)
Reklama lodówek Mróz 250, rok 1978. Wujek miał taką, też w środku stało i piweczko i rakija. No i te inne rzeczy też 
![[Obrazek: 3109.jpg]](http://www.lostbulgaria.com/pic2/3109.jpg)
Reklama wody kolońskiej "Kaprys", rok 1978. Piękna fryzura.
![[Obrazek: 3108.jpg]](http://www.lostbulgaria.com/pic2/3108.jpg)
Reklama linii lotniczych BULAIR, lata siedemdziesiąte XX wieku. Najfajniej wydane ulotki, jakie czasem jeszcze znajduję w domu, były linii lotniczych właśnie.
![[Obrazek: 2782.jpg]](http://www.lostbulgaria.com/pic/2782.jpg)
Reklama "Sofijsko Pivo" lata pięćdziesiąte XX wieku. Zdecydowanie chlapnąłbym. Produkowane były cztery rodzaje - jasne, ciemne, pilzen i porter.
![[Obrazek: 2055.jpg]](http://www.lostbulgaria.com/pic/2055.jpg)
Reklama Interhotels Bulgaria, rok 1985. Oj odpocząłbym z przyjemnością.
![[Obrazek: 1942.jpg]](http://www.lostbulgaria.com/pic/1942.jpg)
I odpocznę. Tyle na dziś
|
|
|
| Osijek, przerwa w podróży. |
|
Napisane przez: Slavekk - 19.10.2015 20:18:16 - Forum: Chorwacja
- Odpowiedzi (1)
|
 |
Zaczęło się od tego, że nawigacja zapodała optymalne miejsce na nocleg na pograniczu H-HR
Może Mohacs?
A może Osijek. Stanęło na Osijeku. Już się tam kiedyś wybierałem podczas pobytu w Harkany, ale wtedy lenistwo zwyciężyło. Wyjeżdżając o normalnej porze, czyli rano - bylibyśmy w Osijeku ok. 20ej. Wiele byśmy nie zobaczyli bo i rano trzeba się zbierać w dalszą drogę. Po krótkiej naradzie zapadła decyzja – wyjeżdżamy nie w sobotę rano, tylko w piątek po robocie, nocujemy pod Żiliną i dzięki temu mamy zaklepane popołudnie w Osijeku. Znany serwis rezerwacyjny zaproponował nam pierwszy nocleg w, jak się okazało, miniZOO... Ryk tygrysa na dobranoc – bezcenny 
Niepoobgryzani dotarliśmy do Osijeku, gdzie tenże serwis, podsunął nam nocleg na terenie starego fortu (Tvrda), o tutaj:
https://goo.gl/maps/R6QZVksc13P2
Guesthouse Maksimilian śmiało można dopisać do listy polecanych w podróży – klimatyczne urządzone wnętrza, salonik przy recepcji gdzie można pogadać, napić się kawy czy herbaty, podwórko...
![[Obrazek: OxRt0rG.jpg]](http://i.imgur.com/OxRt0rG.jpg)
![[Obrazek: dzCE89o.jpg]](http://i.imgur.com/dzCE89o.jpg)
Do tego rakija na powitanie i pyszne, obfite śniadanie na pożegnanie.
Po rozpakowaniu bambetli krótka przebieżka po okolicy. Brukowane ulice i place, sporo miejsc do spożycia odżywczych płynów, jakieś podwórka....
![[Obrazek: rfmZkIR.jpg]](http://i.imgur.com/rfmZkIR.jpg)
Ale na późny obiad poszliśmy do centrum. Po drodze na głównej ulicy szereg budynków secesyjnych, ewidentnie na przełomie XIX i XX wieku miasto kwitło
![[Obrazek: SuJt5bV.jpg]](http://i.imgur.com/SuJt5bV.jpg)
Te zdobienia, balkony...
![[Obrazek: qGVpbHX.jpg]](http://i.imgur.com/qGVpbHX.jpg)
Na koniec znowu Tvrda
![[Obrazek: ZyrhGxZ.jpg]](http://i.imgur.com/ZyrhGxZ.jpg)
Gdyby kogoś nie zachęciły do odwiedzenia Osijeku moje zdjęcia robione podczas mżawki, polecam wideo z Makłowiczem
http://vod.tvp.pl/audycje/kulinaria/makl...k/18095586
|
|
|
|